Тыныс жетіспеушілігі Алматы 2014ж Кафедрасы: Пульмонология Факультет:ЖМ Курс:4

Тыныс жетіспеушілігі Алматы 2014ж Кафедрасы: Пульмонология Факультет:ЖМ Курс:4 Топ:002-1к Оқытушы: Студент:Аманғазы Е.

Жоспар Кіріспе Негізгі бөлім - Анықтамасы - Клиникасы - Емі - Көмек көрсету 3. Қортынды 4. Пайдаланылған әдебиеттер тізімі

Тыныс жетіспеушілігі Артериялық қанның газдық құрамының жеткілікті қамтамасыз етілмеуі немесе оның сыртқы тыныс жүйесі функциясының артуымен қамтамасыз етілуі. Физикалық жүктеме кезінде немесе тыныштық жағдайда өкпенің газ алмасу қызметін толыққанды қамтамасыз ете алмауымен байланысты патологиялық жағдайы.

Альвеола

Өкпенің құрылысы

Өкпедегі газ алмасуы Өкпедегі қақырықтың шығу . транспорты

Обструкциялық тыныс жеткіліксіздігінің түрлері: Клиникалық-функциялық көрсеткіштеріне қарай тыныс жеткіліксіздігінің төрт түрін ажыратады: Обструкциялық Рестрикциялық Диффузиялық Аралас

Обструкциялық тыныс жеткіліксіздігіне әкелетін себептері: Обструкциялық тыныс жеткіліксіздігіне әкелетін себептері: 1.Бронхоспазм 2.Тыныс жолдарының өзегін тарылтатын бронхтар қабырғасының қабыну және склероздық процестер 3.Ұсақ бронхтардың сырттан басылуынан коллапсы 4.Бронхтардың өзегінде қақырық,кілегейдің жиналуы 5.Трахея мен ірі бронхтардың эксприциялық коллапсі-трахея мен ірі бронхтардың гипотониялық дикинезиясынан мембраналық бөлігінің ішіне қайырлуы.

Рестрикциялық тыныс жеткіңліксіздігі тыныс бетінің азаюынан ,керілудің шектелунен болады 1.Өкпе тінінің инфилтрациясы 2.Өкпе тінінің деструкциясы 3.Пневмосклероз 4.Пульмонэктомия, Лобэктомия 5.Өкпенің даму кемістіктер Гипотензия,агенезия 6.Өкпе тінінің дистрофиясы 7.Өкпенің баслуы,ателектазы 8.Плевраның тұтасуы ,жабысқақтар 9.Кеуденің бұлышқеттік-сүйектік зақымданулары 10.Тыныс орталығы қыметінің бұзылыстары(наркотикалық ,инсульт,ұйықтатқыш дәрілер әсерінен тежедуі

Диффузиялақ тыныс жеткіліксіздігі альвеола-капиллиярлық мембрананың физикалық және химиялық қасиеттерінің бұзылстарынан ,мысалы:қалыңдауынан,газдардың диффуздық қасиетінің төмендеуінен Газдардің диффуздық қасиеті ерігіштігіне байлнысты:1Mл сұйықтықта О₂-нің ерігіштігі -0,024мл,СО₂-0,567мл. Қалыпты жағдайда альвеола-капиллиярлық мебрананың қалыңдығы :0,2-0,3мкм. 1.Өкпенің интерстициялды тінінің дәне альвеолааралық қалқалардың ісінуі:қабынудан,уланудан. 2.Өкпенің интерстициялды тінінің және альвеолааралық қалқалардың фиброзы 3.Кіші шеңберде қанайналымының бұзылуы

Патогенезі бойынша бөлінеді Гипоксиялық Гиперкапниялық Аралас

Ағымы бойынша Жедел Созылмалы А.Г.Дембонның жіктеуі бойынша 3 дәрежеге бөлінеді: І дәреже-ентігу тек жоғары күштемеде ІІ дәреже-үйреншікті күштеме кезінде ІІІ дәреже-тыныштық қалыпта

Тыныс бұзылысының себептері Центрогенді-тыныс орталығының дисфункциясына негізделген Жүйке-бұлшықеттік-тыныс бұлшықеттерінің немесе оның жүйке аппараттарының бұзылыстарына негізделген. Торакодиафрагмальды-травма,диафрагма дисфункциясы Бронхөкпелік-бронх өткізгіштігінің бұзылысы.

Клиникалық көрінісі төрт топ белгілерден құралады: Тыныс жеткіліксіздігіне әкелген негізгі аурудың көріністері тыныс қызметінің күшеюімен жүретін ентікпе Организмде оттегінің жетіспеу белгілері Организмде көмірқышқыл газының жетіспеу немесе көбею көріністері.

ТЖ емінің принципі 1. Тыныс жолдарының өткізгіштігін қалпына келтіру. 2. Альвеолярлы вентиляцияның жалпы және жергілікті өзгерістерін қалыпқа келтіру. 3. Орталық гемодинамиканың қосымша бұзылыстарын жою. 4. ЖТЖ 1 дәрежесінде науқасқа оксигенотерапия жүргізу жеткілікті. Басты мақсат – оттегі терапиясы – тіндік оксигенацияны жақсарту.

Емі Негізгі кеселді емдеу Инфекциямен күресу Өкпе желденуін жақсарту : -бронхолитиктер, -кортикостероидтар, -муколитиктер, -дене қалпымен дренаж, -бронхоскопиялық санация Оксигенотерпаия; Инвазивті жасанды вентиляция; Тыныс гимнастикасы; Хирургиялық ем (өкпенің немесе өкпе – жүрек комплексінің трансплантациясы)

Оксигенотерпаия; Инвазивті жасанды вентиляция; Тыныс гимнастикасы; Хирургиялық ем (өкпенің немесе өкпе – жүрек комплексінің трансплантациясы)

ЖТЖ белгілері тез өршіген кезде, экстремальды жағдайда коникотомия жүргізу немесе жуан инемен трахеяны тесу көрсетілген. Жедел жағдайда трахеотомияны орындау уақыт ұзақтығына байланысты оперативтік шараларға жатпайды.

Инфекциямен күресу және тыныс жолдарының өтімділігін қалпына келтіру Антибактериялық ем қолданамыз,себебі өкпенің инфекциялық қабыну процесінің басылуы перфузия мен газ алмасуды жақсартады.Вена ішіне активті бронходилататорларды енгізу(эуфиллин2,4%ертіндісін 10-20 мл Nacl150 мл изотониялық ертіндісімен) Беротек 100 (1000 мкг фенотерол бір ингаляциялық дозада), сальбутамол (100 мкг сальбутамол комбинациясы жақсартылған бронходилятирлеуші нәтиже кезінде антихолинергиялық және адренолитикалық заттармен бірге тағайындағанда жақсы әсер береді). Препараттардың тұрақты комбинациясы беродуал аэрозольді мөлшерін құрамында 20 мкг ипратротизм бромиді және 50 мкг фенотерол бір ингаляциялық дозада тұрақты нәтиже береді.

Бронхтардың дренаждық қасиетін арттыру үшін қақырық түсіретін дәрілерді береді(10 мл Nacl 10%ертіндісін,амброксол 15-30 мг ) ТЖ ерте сатысында ингаляция әдісімен береді,әсер етпесе бронхоскоппен бронх тармақтарын тазалайды.

Оттегімен қанықтыру Pao2 50мм с.б. Төмендеуі адам өміріне қауіпті.осы деңгейден жоғары ұстап тұру қажет,бірақ 80 мм с. б. Артық көтеру қажетсіз ,себебі оттегінің улылық әсері біліне бастайды. Оксигенацияны мұрын катетері,вентимаскы арқылы жүргізеді, Бобров аппараты арқылы ауа жібереді. Оттегі жастығын пайдалану аз эффективті. Қысыммен гипербариялық оксигенацияны жүргізуге болады ,1,6 - 2 атм. Күніне 1 – 3 сеанс 40 – 60 мин.Оксигенотерапиямен бірге антигипоксант– оксибутират натрия – 50-100 мг/кг к/т тамшылатып 200 мл 5% глюкозамен, цитохром «С» - 30-80 мг 200 мл 5% глюкозамен, 6-8 сағат аралығында енгізу.

Тынысты стимулдау Тыныс орталығы тежелген жағдайларда тыныс аналептиктерін қолданады.тыныс орталығы ТЖ ауыр түрінде тежеледі.мұндайда вена ішіне 4 мл тыныс қоздырушысы – кордиамин салынады.

Өкпенің жасанды вентиляциясы Көрсеткіштері: -науқастың қозуы,есінен айырылуы -цианоздың күшеюі -тыныстың минутына 35 тен артық жиілеуі -Paco2 60 мм с. б. нан жоғарылауы -Pao2 нің 60 мм с. б төмендеуі

ӨЖВ жүргізу үшін абсолютты көрсеткіштер 1. Гипоксемиялық ЖТЖ (раО2 50 мм с. б. аз). 2. Гиперкапниялық ЖТЖ (раСО2 60 мм с. б. жоғары). 3. Қосымша тыныстың критикалық төмендеуі (қатынасы: тыныстық көлем мл /масса науқас салмағына 5 мл/кг төмен болады). 4. Нәтижесіз тыныс (ТМК 15 л/мин. төмен болғандағы жағдай ). Қалыпты немесе аздап жоғарылаған раСО2 артериальды қандағы оттегінің белсенді жетпеуі.

ҚОРТЫНДЫ Тыныс жеткіліксіздігі кезінде өкпенің негізгі функциясы-қанның газдық құрамының оптимальді деңгейін қамтамасыз етуі бұзылады.ерте диагностикалап,тиімді ем қолданбаса әртүрлі асқынуларымен адам өміріне қауіпті,сондықтанда уақытында, дұрыс, нақтылы диагностикалап, дұрыс,тиімді ем қолдану әрбір дәрігердің міндеті,жауапкершілігі болып табылады.

Денсаулықты сақтаудың бірден-бір дүрыс жолы - зиянды, жат қылықтарға (арақ ішу, темекі тарту, т.б.) үйренбей, салауатты өмір сүру, аурудың айықпас сырқатқа айналуына жол бермеу немесе алдын ала сақтандыру шараларын қолдану болып табылады. Медицинаның түпкі мақсаты да осы. Ауырып ем іздегенше, ауырмаудың жолын іздеген әлдеқайда тиімдірек. Денсаулықтың мықты болуы көбіне адамның өзіне байланысты.

Пайдаланылған әдебиеттер тізімі С. Л. Қасенова., Ішкі аурулар., Алматы 2009 ж; Б. Қалимурзина., Ішкі аурулар І том., Асем-Систем 2005; Қаражанова Л.К. Ішкі аурулар семиотикасы негіздері, Семей. 2007. www.google.ru