Тақырып созылмалы холецистит Орындаған Кездикбаев Б А Топ

Тақырып: созылмалы холецистит Орындаған: Кездикбаев Б. А Топ: 10 -024 -1 Тексерген: Аубакиров Е. А

Жоспары: Анықтамасы Жіктемесі Этиологиясы Патогенезі Асқынулары Диагностикасы Клиникалық көріністері Емі Пайдаланылған әдебиеттер

Анықтамасы Созылмалы холецистит- өт қабының алты айдан астам ұзақтықта созылатын полиэтиологиялық қабынбалы ауруы, өт шығару жолдарының моторлы тондық бұзылуларымен және өттің физикалық химиялық қасиеттерінің өзгерістерімен қоса жүретін, өт қабында тастың пайда болуымен, билиарлы жүйенің моторлы тондық бұзылуларымен бірге жүретін ауру болып табылады.

Қабынбалық процесс таспен, қап аномалиясының дамуымен, сонымен қатар өт қабының дискинезиясымен жүреді. Холангиттің дамуымен және холангиогепатиттің дамуымен бауырдың өзі зақымдалуымен, өт жолдары бойынша инфекция кіруі мүмкін. Өт тас ауруы-сипмтомокомплексі, тас түзілуімен ғана емес, типтік өттік шаншулармен қоса жүреді.

Жіктемесі Созылмалы холецистит жіктемесі (С. Циммерман, 1992) II. Форма бойынша: калькулезды ; калькулезды емес. III. Дискинезия типі бойынша: 1. Өт қабының гипокинезі 2. Өт қабының гиперкинезі (нормотониямен, гипотониямен) 3. Одди сфинктерінің гипертонусы 4. Люткенс сфинктерінің гипертонусы 5. Екі сфинктердің де гипертонусы

Жіктемесі: IV. Ағым мінезі бойынша: 1. Сирек рецидивтік 2. Жиі рецидивтік 3. Тұрақты ағымды (монотондық) 4. Жасырын (атиптік ағым) V. Фаза бойынша: асқыну; басылып бара жатқан асқыну; ремиссия (тұрақты, тұрақсыз);

Жіктемесі: VI. Негізгі клиникалық синдромдар: 1. Ауру сезімдік 2. Диспепсиялық 3. Вегетативтік дистония 4. Оң жақтық реактивті (ирритативті) 5. Етеккір алдындағы ширығу 6. Солярлық 7. Кардиалгиялық (холецистті-кардиалдық) 8. Невротикалық-неврозтәоізді VII. Ауырлық дәрежесі: жеңіл, орташа ауырлық, ауыр VIII. Асқынулар: 1. Реактивті панкреатит 2. спецификалық емес реактивті гепатит 3. Перихолецистит 4. созылмалы дуоденит 5. Дуоденальді стаз

Эпидемиологиясы Созылмалы холецистит өт қабында тастың пайда болуынан оның қабырғасының қалыңдауымен жүреді. Ер адамдар арасында 17 -20 % жиі кездеседі.

Этиологясы Бактериальды( стрептокок, стафилокок, энтерокок, ішек таяқшасы шақырады) Вирусты Аллергиялық Ферментативті Микробты емес (асептикалық, иммуногенді) Себебі анықталмаған

Патогенезі: Өт қабының моторлық бүзылысы Холестерин деңгейі жоғарылап өт сұйықтығы қоюланады, оған қосымша инфекция қосылып қабыну процессін тудырады. Морфологиялық көрінісі жағынан катаральды және іріңді түрлері болады. СХ тің катаральды түрінде өт қабының қабырғасы қатайып шырышты қабаты атрофияланады және бұлшықетті қабатының гипертрофиясы болады.

Қан тамырлары қанға толып өт қабының қабырғасы ісініп қалыңдайды, полиморфты – ядролы лейкоциттердің инфильтрациясы болады, сөйтіп шырышты қабатының эпителийінде майда полип тәрізді өзгерістер орын алады. СХ тің іріңді түрінде қабыну процессі өт қабының барлық қабаттарында болып, оның склероздануына алып келеді. Өт қабырғасында псевдодивертикулдармен микроабсцесс дамиды, сөйтіп іріңдіктер жиналып өт қапшығы қызметінен айырылып, созылмалы инфекциялық ошаққа айналады.

Клиникалық көріністері Ауру сезімі- оң жақ қабырға астында сыздап ауырып тұрады, ол бірнеше күннен аптаға дейін созылуы мүмкін. Иррадиациясы- оң жақ жауырын астына беріледі

Созылмалы холециститте ащы тағамдар, майлы тағамдар, газдалған сусындар, алкоголь қабылдаған кезде ауру сезімі қатты күшейеді

Іштің кебуі орын алады Іштің өтуі- созылмалы холециститте өте жиі кездесетін симптом, яғни ол ас қорыту жүйесінің функциясының бұзылуын көрсетеді

Диспепсиялық бұзылыстар: Жүрек айну Ауамен кекіру Ауыздағы ащы дәм Құсу Әлсіздік Жұмысқа қабілеттің төмендеуі Ашуланшақтық Дене температурасының субфибрильді көтерілуі

Созылмалы холецистит Аурудың жеңіл дәрежесінде; 2 -3 күнге созылатын ауру сезімі, диспепсиялық көріністері мүлдем болмайды, диеталық емге тез беріледі. Аурудың орташа дәрежесінде; ремиссия кезеңінде, ауру сезімімен диспепсиялық бұзылыстар 2 -3 аптаға дейін созылады. Мерфи, Ортнера, Кера, Гаусмана, Василенко симптомдары оң нәтиже береді; трансаминазалардың деңгейі жоғарылайды, әсіресе АЛТ және фосфотаза. Аурудың ауыр дәрежесінде; ауру сезімі өте қатты және тұрақты, айқын диспепсиялық бұзылыстар, және асқынулары өте көп.

Симптомдары 1 -группа: сегментті-рефлекторлы симптом. Маккензи симптомы- оң жақ қабырға доғасы мен іш қуысының тік бұлшықет қиылысын басқанда ауру сезімі Алева симптомы- маккензи нүктесінен өт қапшығына қарай басқанда ауру сезімі Боаса симптомы- Х 1 ші Х 11 ші қабырғаның оң жақ тұсында

2 группа- өт қапшығын пальпациялау Керра симптомы- өт қабының проекциясында дем алғанда терең пальпациялау Мерфи симптомы-терең тыныс аллғанды оң жақ қабырға астын пальпациялағанда ауру сезімі күшейіп науқас дем алуын бірден тоқтатады. Гаусман -Василенко-Лепене – симптомы- іштің тырысып тұрған жағдайында оң жақ қабырға доғасының деңгейінде ұрғылау

3 -группа; оң жақтық вегетативтік синдром Мюсси- Георгиевский симптомыбұғана-төс-емізіктәрізді өсіндінің бұлшықеттерін қиылысын басқанда ауыру Бергманның орбитальді нүктесі- көз орбитасының оң жағында үшкіл нерв бар соны басқанда ауру сезімі Хоритоновтың кеуделік нүктесі- 1 V кеуде омыртқасының сүйектік өсіндісінен оң жақа 2 см де орналасқан

Асқынулары Холангит- өт түтігінің созылмалы қабынуының нәтижесі Өт қапшығының қабырғаларының перфорациясы Эмпиема Реактивті гепатит

Диагностикасы Қабыну болп жатқан кезде лабораториялық зерттеулерде; СОЭ жоғарылауы, лейкоцитоз байқалады Биохимиялық қан анализінде бауыр ферменттерінің жоғарылайды; АЛТ, АСТ, фосфатаза, холестаз кезінде биллирубин, өт қышқылы, холестерин жоғарылайды Бактериологиялық зерттеу кезінде; жиі ішек таяқшасы, протей, стрептокок, энтерокок табылады.

Дуедональды зондтау- холестерин кристаллдары көрінеді, өт қышқылынң қоюланып түсінің өзгеруі қабыну процессін көрсетеді. УДЗ кезінде анықтауға болады; Қабырғасының қалыңдауы Көлемі үлкейеді Деформациялануы Тастың болуы мүмкін Өт жолдарының қабынулық өзгерістері Өт түтігінің кеңеюі Мотроикасының бұзылуы

Сонымен қатар өт қабының моторикасын, көлемін зерттеу үшін келесі әдістерді қолдануға болады Холецистография Холеграфия Артериография

Емі Диета-№ 5 ші стол; Жеміс жидектен, сүттен жасалған сорпалар Каша, қара нан Қант, бал күніне 70 гр Күніне 1 стакан компот, газдалмаған минералды сусындар Майлы тағамдар қолдануға болмайды; сары май және тұз күніне 10 гр Ет, балық, мороженое, шокол ад, кокао, алкоголь қолдануға мүлдем болмайды

Медикаментозды препараттар Қатты ауру сезімі бар кезінде 1 -2 таблетка Но-шпа Нитроглицерин тіл астына Кейде Спазмолитиктер(Баралгин б/е 5 мг) Лямблиоз немесе басқа да бактериялар анықталса антигельминтті терапия жүргізеді

Медикаментозды препараттар Жүрек айну, ауыздағы ашты дәм, құсу кезінде; құсуға қарсы препараттар Церукал, Мотилиум тағайындайды

Бактерияға қарсы антибиотиктер Ампициллин (0, 5 гр нан күніне 4 рет) Рифампицин (150 мг күніне 3 рет) Эритромицин (0, 5 гр күніне 3 рет) Ұзақтығы 10 -14 күнге дейін

Өт айдағыш препараттар 2 топқа бөлінеді; Холеретиктер; өттің өндірілуін арттырады Аллохол, Дехолин, оксафенамид, Холензи м, Фламин Холекинетиктер; өт қабының бұлшықеттерінің жиырылуын арттырады, ішекке бөлінуіне көмектеседі Холецистокинин, Магний сульфаты, Сорбит, Ксилит

Фитотерапия Спиртке қайнатылған барбарис жапырақшалары(2030 тамшыдан күніне 3 рет Сонымен қатар жүгері, мыңжапырақты ң тұнбалары(1 стакан қайнатлған суға 10 гр салып күніне 2 -3 рет ішсе болады

Пероральды литолиз жасауға көрсеткіштер: Өт тасы холестеринді болу керек Қалқып жүрген холестерин тастарының диаметрі 5 мм ден аспауы керек Егер холестерин тасы біреу ғана болса диаметрі 20 мм Өт түтігінің өткізгіштігі сақталған болуы керек

Пероральды литолиз үшін урсодезоксихоль қышқылы қолданылады УДХҚ- холестерин секрециясын басады, ішекте сорылуын төмендетіп оның мөлдірлігін сақтап, литогендік индексті төмендетіп холестериннің еруіне жағдай жасйды

Пероральді литолиз жасауға қарсы көрсеткіштер: Жиі түйілулер, шаншулар Өт-тас ауруының асқынуларында Бауыр циррозы кезінде Диарея Жіңішке ішектің резекциясы кезінде Жүктілік кезінде

Оперативті емдеу Лапароскопиялық және ашық холецистоэктомия:

Пайдаланылған әдебиеттер Нұрмақов – алматы 2009 ж Шерлок Ш. , Дули Дж. Заболевания печени и жёлчных путей. — М. : ГЭОТАРМед, 2001. Pubmed. com Medline. ru

НАЗАРЛАРЫҢЫЗҒА РАХМЕТ!