Тақырыбы: Көру мүшесін зерттеудің қазіргі жетік тәсілдері Орындаған: Тексерген: Факультет: Жалпы медицина Курс: 4 Топ: 35 -1
Жоспар: 1. Кіріспе; 2. Негізгі бөлімі; А)Биомикроскопия. Б)Эхоофтальмография. В)ЭРГ. ФАГ. 3. Қорытынды. 4. Қолданылған әдебиеттер.
Кіріспе Ауру адамды тексеріп зерттеу сол адамның офтальмолог кабинетінің есігінен кірген бойдан басталады. Сырқаттың жүріс тұрыс бағытына, қозғалысына, басын ұстау жағдайы мен қарау бағытына зер салу керек болады. Алдымен ауру адамды сыртқы байқау, жанынан жарық түсіру, немесе жарықты шоғырландырып түсіру әдісін қолданады. Кейін диагнозды дәлелдеу, немес анықтау үшін арнайы аспапптық зерттеу жүргізіледі.
Биомикроскопия Көздің алдыңғы және артқы бөліктерін зерттеу үшін саңылаулы шамды немесе биомикроскопты қолданады. Саңылаулы шам күшті жарық көзінен және бинокулярлы микроскоптан тұрады.
Науқасты саңылаулы шам алдында, оның басын арнайы тұқырға иегі мен маңдайын тіреп отыратындай етіп орналастырады. Жарық түсіргіш микроскоп және ауру көзі бірдей деңгейде орналасуы керек. Жіңішке өте күшті жарық шоғы мөлдір және жартылай мөлдір тіндерге оптикалық кесінді жасауға мүмкіндік береді. Осы кезде олардың құрылысындағы өзгерістерді көруге болады.
Мысалы: қасаң қабықтың оптикалық кесіндісі оныңқалыңдығын, әртүрлі қабатының оптикалық тығыздығының біркелкі еместігін, нерв талшықтарының түрі мен жүрісін, артқы бетіндегі уақ шөгінділерді көруге болады. Бұршақтың әртүрлі зоналары көрінеді. Бұршақты, шыны тәрізді денені, көздің түбін кеңейтілгенқарашық арқылы зерттеу қолайлы болады. Ол үшін мидриактиктер ұсынылады.
Гониоскопия – алдыңғы камераның бұрышын қарап зерттеу әдісі. Гониоскоп қасаң қабықтың күңгірт шетінің артындағы бұрышты зерттеуге арналған арнайы аспап. Алдыңғы камера бұрышын зерттеу әдісін гониоскоп және саңылаулы шам көмектерімен жүзеге асырылады.
Гониоскоп моделдері: - Үш айналы Гольдман гоношынысы, - Ван Бойнинген, Краснов, Зарубин және т. б. Ш Айналар жүйесінен тұратын гониоскоп көмегімен алдыңғы камераның құрылыс өзгешеліктерін көруге болады: - нұрлы қабықтың түбін, кірпікті дененің алдыңғы бетін, кірпікті дененің бірігетін ақ қабықтың топшысын, қасаңақ қабықтық трабекулаларын, ақ қабықтың веналық қуысын немесе Шлеммов каналын, бұрыштың қашықтық дәрежесін көруге болады.
А-Гольдман шынысы Б-Ван-Бойнинген гониоскобы В-Краснов гониоскобы
Жүре және іштен туған колобомалар арқылы гониоскоппен кірпікті дене өсінділерін және оның тегіс бөлігін, кірпіктік бел талшықтарының тор қабықты офтальмоскоппен көрінбейтін қиыр шетін көруге мүмкіндік болады.
Эхоофтальмография – көздің отикалық жүйесін ультра дыбыс көмегімен зерттеу әдісі. Қазіргі уақытта ультра дыбыс тербелісін пайдаланып диагноз анықтаудың көптеген әдістері бар. Офтальмологияда ЭОМ-24 эхоофтальмометрмен жасалатын ультрадыбыстық эхографиялық А-әдісі кең көлемде таралған.
Осы тексеруді жүргізгенде көз алмасына жіңішке сәуле түрінде қысқа ультра-дыбыс импульсті жібереді. Ультрадыбыс қасаң қабықтың беттері, бұршақтың капсуласы, тор қабық, тамырлы қабық, көз алмасының артындағы құралымдардың элементтері сияқты кедергілерге кездесіп олардан шағылысып қайтады. Шағылысып қайтқан толқындар аппараттың дыбыс шығарып-қабылдаушы зондымен қабылданады да, электронды сәуле түтік экранында эхограмма график пайда болады.
Пайда болған ісіктер, ішкі қабықтардың ажыралуы, гемофтальм, бұршақтың патологиясы, бөгде заттар және де басқалар сияқты көз алмасы мен көз шарасының аурулары эхограммада өздеріне тән өзгерістерді көруге мүмкіндік береді.
А-әдісінің құндылығына көздің ішіндегі қашықтықты оның дәл өлшеу мүмкіндігі жатады. Осы мүмкіндік көздің ішіндегі ісіктердің өсуін, көз алмасының семуін динамикалық бақылауда ажыратуға және көздің ішіне қондырылатын жасанды бұршақтың оптикалық күшін есептеуде маңызды рөл атқарады. Эхографияның В-әдісі өте күрделі әдіс, ол патологиялық ошақтың түрін, мөлшер-көлемін, топографиясын анықтауға мүмкіндік береді. В-эхографиялық аппараттарда импульстік эхоблокаторы бар, олар дыбыс сәулесінің кеңістіктегі жағдайын автоматты немесе қолмен өзгертетін тетіктермен жабдықталған.
Флюоресценттік ангиография – көздің түбіндегі тамырлардың флюоресценттік контрастын(түстердің қарама-қарсылығын) обьективті түрде суретке алып тіркеу әдісі. Тор қабықтың тамырларын контрасттау үшін шынтақ көктамырына стерильді пирогенсіз флюоресциннің натрий тұзы ерітіндісін жібереді. Бояу қан айналысымен барлық организмге жайылып, 9 -10 сек кейін көзге келіп енеді. Флюоресценция құбылысын байқау және тіркеу үшін арнайы аппарат – ретинофот қолданады.
Ретинофот қысқа уақыт ішінде көз түбінің көптеген жоғары сапалы фото-суретін алуға мүмкіндік береді. Сау адамдарда тамырлы қабықтың тамырларындағы флюоресцин айналысын пигментті эпителий мен меланинді жасушалардан байқауға мүмкіндік болмайды. Ал тор қабықтың тамырларының жайлап флюоресцинмен толуындағы артериялық, капиллярлық және веналық фазаларын 2 -4 минуттық уақыт ішінде ажыратуға болады.
Электроретинография – бұл әдіс потенциалдарды графика түрінде жазу, тор қабықтың тәртүрлі ауруларын анықтап диагноз қоюда қосымша әдіс ретінде қолданады.
Тор қабықты импульсті жарықтандырудан кейін потенциалдарды тіркеу электродтар арқылы арнайы аппаратпен жүзеге асырылуы мүмкін. Электродтар жанама шыныларға дәнекерленген. Жанама шыны көзге кигізіледі де, күшті жарық беретін импульсті шаммен өте қысқа мерзімді жарқ еткізіп жарық беріледі. Потенциалдарды жазу тор қабықтың сауытшалары, таяқшалары мен пигментті эпителилерінің қызметтік жағдайын бейнелейді.
Қолданылған әдебиеттер 1. Көз аурулары. Көшеров К. Б. , Өтелбаев Т. Ғ. , Жұматаев А. Н. , Алматы. 1997, 72 -82 беттер. 2. Офтальмология: Учебник/Под ред. Е. И. Сидоренко. – М. : ГЭОТАР-Медиа, 2005. стр. 76 -84.
Скачать презентацию Тақырыбы Көру мүшесін зерттеудің қазіргі жетік тәсілдері Орындаған
Zha_1179_syly_1179__1178__1178.pptx