Төл теңгемізге - 20 жыл
Қазақстан теңгесі • Қазақстан теңгесі — Қазақстан Республикасының ұлттық валютасы. Қазақстан Республикасы Президентінің 1993 ж. 15 қарашадағы жарлығы бойынша айналысқа енгізілді.
1994 жылы 1993 жылғы үлгідегі номиналы 200 теңгелік және 1994 жылғы үлгідегі 500 теңгелік банкноттар; 1995 жылы 1994 жылғы үлгідегі номиналы 1000 теңгелік банкноттар; 1996 жылы 1996 жылғы үлгідегі номиналы 2000 теңгелік банкноттар; 1997 жылы номиналы 1, 5, 10, 20, 50 теңгелік монеталар (жаңа дизайны); 1999 жылы 1998 жылғы үлгідегі номиналы 5000 теңгелік банкноттар; 2000 жылы 1999 жылғы үлгідегі номиналы 200 және 500 теңгелік банкноттар (дизайны өзгертілген), 2001 жылы: 2000 жылғы үлгідегі номиналы 1000 және 2000 теңгелік банкноттар (дизайны өзгертілген); 2001 жылғы үлгідегі номиналы 100 теңгелік банкноттар (дизайны ішінара өзгертілген); Қазақстан Республикасы тәуелсіздігінің 10 жылдығына арналған 2001 жылғы үлгідегі 5000 теңгелік мерейтойлық банкноттар; 2001 жылғы үлгідегі 5000 теңгелік банкноттар (дизайны ішінара өзгертілген). 2002 жылы: 2003 жылғы үлгідегі номиналы 100 теңгелік банкноттар; 1999 жылғы үлгідегі номиналы 200 және 500 теңгелік банкноттар (дизайны ішінара өзгертілген) шығарылды. 2003 жылы: 2003 жылғы үлгідегі номиналы 10 000 теңгелік банкноттар. 2006 жылы: 200, 500, 1000, 2000, 5000 және 10000 теңгелік банкноттар (мүлде жаңа дизайн).
200 Теңге 10000 Теңге 2000 Теңге
5000 Теңге 500 Теңге 1000 Теңге
АСТАНА. Қарашаның 15 -і. Қаз. Ақпарат /Айбын Бақытұлы/ - Бүгін, қарашаның 15 -і - ұлттық валютамыздың айналысқа енген күні. Қазақ елінің егемендігін әйгілеген тағы бір аса маңызды құрал ретінде 1993 жылы қолымызға тиген теңге алғашқы мүшелін абыроймен артқа тастады. Осыған орай, төл теңгеміздің төңірегіндегі бүгінгі ахуалға қысқаша шолу жасағанды жөн көрдік. Қазіргі заманда қандай да бір валюта болмасын, алдымен оның АҚШ доллары мен еуроға қатысты бағамы, сосын тұрақтылығы ауызға алынады. Ол заңдылық та. Күн сайын құбылған мына заманда тірнектеп жиған ақшаңды не саудаға, не кәсіпке «жегесің» , әйтпесе банктердің депозиттік салымдарына саласың. Әйтеуір, қолдағы капитал құр жатпауы тиіс. Сондықтан, банкке саларда қай валютамен тиімді, қайсысы сенімді болатынына назар аударасың. Теңге туралы, депозиттік салым туралы айтқанда, инфляция жайында сөз қозғамау мүмкін емес. Өйткені қолдағы қаражатты банктің депозитіне салып қойып, «пәленше пайыз сыйақы алам» деп малданып жүргенде, оны инфляция жұтып қоюы әбден мүмкін. Ал біздегі инфляция әжептәуір. Ресми деректер бойынша біздегі жылдық инфляция биыл 10 пайыз болатын түрі бар. Ұлттық банк төрағасы Әнуар Сәйденов осы аптада жылдық инфляция -10 пайыз, ал орташа жылдық инфляция -15 пайыз шамасында болатынын айтты. Оның деңгейіне ішкі және сыртқы ықпалдар бірдей әсер етіп отыр. Атап айтсақ, әлемдік рыноктағы тауарлар бағасының өсуімен бір мезгілде ішкі рыноктағы тарифтердің өсуі де орын алды. Тағы бір назар аударатын жайт - банктердің сырттан қарыз алу мәселесі. Бұл да белгілі бір деңгейде теңгенің қазақстандықтар үшін тиімділігіне әсер етуі мүмкін. Олай дейтініміз, АҚШ-тағы ипотекалық дағдарыстың салқынымен жалпы халықаралық қаржы рыногында өзара қарыз алу мүмкіндігі қиындады. Бұл жағдай Ұлттық банк төрағасы Әнуар Сәйденовтың пікірінше, 2008 жылдың бірінші жартысына дейін созылуы мүмкін. Демек, сыртқы қарыздарға көбірек иек артып келген біздің екінші деңгейлі банктер қажетті қаражатты енді ішкі нарықтан, отандық ресурстардан іздеуге мәжбүр. Соның бір көрінісін әлден-ақ байқауымызға болады. Қазір банктер жаппай халықты депозиттік салымдарға қызықтыруға ұмтылып, салымдардың тартымдылығын, олардың пайыздық сыйақыларын көтеріп жатыр. Бұл бағытта тіпті қатаң бәсеке жүріп жатыр десек те болады. Бұл қолында аз-маз артық ақшасы бар жұрт үшін тиімді құбылыс. Тек салымды қай валютамен салатындығын пайымдап алған жөн. Ал ұлттық теңге өзінің тұрақтылығын күн өткен сайын дәлелдеп келеді. Өйткені ол – Ұлттық валюта. Теңгеміз көбейіп, табысымыз арта берсін, ағайын!
200 Теңге 10000 Теңге 2000 Теңге
қазақ валютасын өмірге келтірген тұлғалар • 1992 жылдың 27 тамызы күні Ұлттық банк теңге купюрасының үлгілерін бекітті. Ертесіне қазақ валютасын өмірге келтірген суретшілер Тимур Сүлейменов, Меңдібай Алин, Ағымсалы Дүзелханов, Қайролла Әбжәлеловтер Англияға аттанды. 1992 жылы теңге дизайнындағы портреттер бекітілді. Теңге Ұлыбританияда басылып шықты. 1993 жылдың 12 қарашасы күні Елбасы Нұрсұлтан Назарбаев «Қазақстан Республикасында ұлттық валюта енгізу туралы» Жарлыққа қол қойды
Ұлттық Банктің мұражайы • Ұлттық Банктің мұражайы туралы. Қазақстандық валютаны жасау тарихын болашақ ұрпаққа сақтап калу мақсатында 1997 жылы 13 қарашада Ұлттық Банктің мұражайы ашылды. Бүгінгі күні мұражайдың қоры 5 мың материалдық мәдениет заттарын жинастырған. Бұл жерде XII — XIV ғасырлардағы, қола және күміс монеталар, революцияға дейінгі Ресейдің, уақытша үкіметтің, РСФСР және КСРО-ның ақша белгілері, сондай-ақТМД елдерінің ақша белгілері сакталған. Мұражай корында күны 5 және 10 рубль 1898 -1899 жылдары шығарылған Николай II патшаның бейнесі бар орыс алтын монеталары, Ұлы Петр, Екатерина II, Николай II бейнесі бар күміс монеталар бар. Сондай-ақ неміс рейхсмаркалары, орысполяк монеталары және Қытай, Мексика, Польша, Австро-Венгрия монеталары да бар. Жәдігерлер арасында ерекше, мысалы «жібек ақшалар» , «опиумдық ақшалар» дегендер де аз емес. Құны 5000 теңге салмағы 1 кг 925 сынамды күмістен жасалған Қазақстан тәуелсіздігінін, 10 жылдығына арналған күміс монета мұражайға келушілерді өзінің өлшемімен және дизайнымен таңғалдырады.
Теңге тарихы туралы ақиқат әлі айтылған жоқ академик Ораз Баймұратов • 1 ден-Бізде теңгенің бағасы төмен. Теңге бағамы жоғары болса, металл ақшаның құны да жоғары болар еді. Валюта шығарған кезде бізде бағам дұрыс қойылмады. Соның салдарынан әлі күнге тиын есептелмейді. 1 тиынға еш зат ала алмайсыз, келмейді. Бұл ақша айналымының жоғары деңгейге жетпегенінің көрінісі. Ол жолға түскенде мұндай жағдай болмайды. Теңгенің құны жоғарылайды. Жақсы ақша айналымы болған жерде тиынға да зат алуға болады. Бұл үшін экономиканы көтеріп, ақша айналымы үдерісін жақсарту керек.
- 2 ден. Экономикада тұрақты дамуға қалай қол жеткізу үшін - Менің көзқарасым бойынша, бұл үшін әлеуметтік экономикаға көшуіміз керек. Әлеуметтік экономиканың 3 тірегі бар. Біріншісі - демократия, екіншісі - демография, үшіншісі - руханият. Осы 3 тірекке сүйенген экономика ғана тұрақты дамиды. Соның арқасында валюта да нығайып, бағамы тұрақты болады. Қазір 3 тіректің жағдайы онша емес. Бір-бірімен байланысы жоқ. Оған біз ғана емес, әлемнің өзге елдері де жеткен жоқ. Дамыған елдерде бір ғана тірек бар. Демократияға ғана сүйеніп, демография мен рухани даму төмендеп кетті. Оларда мораль жоғары емес. Бір тірекпен экономика еш уақытта тұрақты бола алмайды. Сондықтан дағдарыс бола береді. Ол халық жағдайын төмендетеді.
3 ден Инвестициялық қорларды қолдауымыз керек. Өйткені олар қаржыны тікелей экономикаға салады. Банктің апаруы да. апармауы да мүмкін. Тікелей инвестициялық қорларға бұрын көшуіміз керек еді. Олардың үлесі төмен. Бізде қазір банк жүйесі басым. Банк жүйесіндегі реформалар түбіне жеткізілген жоқ, оның проблемалары бар деп бұрыннанақ айтып келеміз. Оған үкіметтің көзі дағдарыс кезінде ғана айқын жетті. Сондықтан енді реформаны аяқтау керек. Онсыз дағдарыстан толық шыға алмаймыз. Өйткені қазіргі банктердің бәрі батыстың моделімен жұмыс істейді. Батыстың моделінің бір кемшілігі, несие нарығында жақсы көрінеді. Несие нарығы - ең тәуекелі жоғары, ең сенімсіз нарықтардың бірі. Онда пайыз деген тетік бар. Ол - инфляцияның, тұрақсыздықтың жолы. Егер бұлай кете берсе, 4 -5 жылдан кейін қайтадан дағдарыс болады. Осыны түсінетін жағдайға жеттік ау деймін. Несие жүрген жерде дағдарыс болады, бола да береді. Оның баламасы - инвестициялық қорлар, ислам банктері. Сондықтан да бұл жерде несиені пайызсыз тетікпен беруді ойластыру керек. Яғни инвестиция арқылы экономикаға тікелей жіберу қажет. Оны дамытуды мемлекет қаржы институттары арқылы қолдап отыруы тиіс
Скачать презентацию Төл теңгемізге — 20 жыл Қазақстан теңгесі
T_1257_l_te_1187_ge_-_20_zhyl (1).pptx