СЕМЕЙ МЕМЛЕКЕТТІК МЕДИЦИНА УНИВЕРСИТЕТІ Акушерия және гинекалогия кафедрасы

СЕМЕЙ МЕМЛЕКЕТТІК МЕДИЦИНА УНИВЕРСИТЕТІ Акушерия және гинекалогия кафедрасы Тақырып: Әйел бедеулігі Орындаған: Сейлхан Дархан 420 топ. ЖМФ. Тексерген: Анарбаева Ш. К. Семей 2012

Жоспар 1. Кіріспе 2. Негізгі бөлімі Әйел бедеулігінің себептері; Жіктелуі; Диагностикасы; Емі ; 3. Қорытынды.

Бедеулік дегеніміз – репродуктивті жастағы ерлі зайыптылар 1 жыл ішінде ретті түрде жыныстық қатынасқа түсіп, ешқандай контрацептивті заттарды қолданбаған кезде жүктіліктің болмауы, яғни балалы болуға қабілетсіздік, ана болу бақытынан қол үзу.

Себептері Жыныс мүшелерінің анатомиялық және функционалды өзгерістері; Жыныс мүшелерінің қабыну аурулары; Жарақаттар; Ісіктер; Түсіктер; Жатыр мен оның қосалқыларының ақаулары; Стресс жағдайлар Эндокринді аурулар Экстрагениталды аурулар Эндометрий рецепторларының бұзылыстары.

Бедеуліктің жіктелуі Абсолютті Салыстырмалы Біріншілік Екіншілік

Себебіне байланысты бедеуліктің жіктелуі Эндокринді Түтікті перитонеалды Әртүрлі гинекологиялық аурулар Иммунологиялық Генезі түсініксіз

Эндрокинді бедеулік Эндокринді түрі – басқа түрлерінің ішінде 35 45 %құрайды, бұл кезде овуляция процессі бұзылады. Бұл аурудың түріне қалқанша безінің аурулары, гиперондрогения, гиперпролактинемия, гипоталамо гипофизарлы жүйенің дисфункциясы, қант диабеті жатады. Овуляция процесінің бұзылуымен, гормональді дисфункция арқасында аналық безі ұрықтана алмайды.

1. 2. 3. I топ гипаталамо –гипофиз жетіспеушілігі: Гипогонотропты гипогонадизм гипоталамды генез Гипогонотропты гипогонадизм гипофизды генез Гипогонотропты гипогонадизм гиперпролактонемия II топ гипаталамо гипофизды жетіспеушілік Нормагонотропты аменорея , олигоменорея сары дененің функционалды жетіспеушілігі; Орталық генездегі поликистозды синдром; III топ аналық безінің жетіспеушілігі; Уақытынан бұрын аналық безінің солуы; Гонаданың дисгенезиясы; Постоовароэктомия синдромы, аналық бездердің сәулелі зақымдануы;

Кіші жамбас УЗИ нда жатырдың және аналық безінің өлшемін, аналық безінің құрылымын анықтайды. ЭЭГ, генетиктің консультациясын , науқастың кариотипн анықтау керек. Эндокриндік бұзылыстарда бедеуліктің формасын анықтауда гормональды зерттеу қолданылады. Науқастың қанындағы гормонның концентрациясын етеккір циклінің аменорея фонында 5 7 күнінде зерттейді. Міндетті түрде келесі гормондарды зерттейді: ЛГ, ФСГ, пролактин, эстрадиол, прогестерон, тестостерон, кортизол, 17 оксипрогестерон, дегидроэпиандростерон, ТТГ, тироксина, трийодтиронин, , антифосфолипидті антидене, антиспермальді антидене, антиовариальді антидене, антидене тиреоглобулинге.

Гипертирозбен ауыратын науқастарда эстроген мөлшері көбейеді, андроген және ЛГ, клиникалық олигоаменореямен пайда болуы мүмкін етеккір циклінің лютеин фазасының жетіспеушілігі. Бедеулікті емдеу: тиреоидты препараттарымен терапия, овуляцины стимулдеу кломифен цитратпен, гонадотропинмен. аго нистамтармен гонадотропин рилизинг гормон.

Гипотиреоз — аменорея — галакторея — гиперпролактинемия (синдром Ван—Вик—Росс Генес). Гипотиреоз олигоменорея түріндегі етеккірдің бұзылуы, сары дене функциясының жетіспеушілігі. Гипотиреоз кезінде репрдуктивті функцияға гипоменустральды синдром, аменорея, ановуляторлы, дисфункциональді жатырлық қан кетулер, бедеулік.

Түтіктік –перитонеальды түрі-бұл 20 -30% құрайды, бедеуліктің түрінде жыныс мүшелерінің созылмалы аурулары бар , операция жасалған , жабысқақтары бар , жатыр түтігінің өткізбеушілігі бар науқастар жатады. Әртүрлі гинекологиялық аурулар –басқа бедеуліктің түрлерінің ішінде 15 25%құрайды ( қынап және жатыр мойнының аплазиясы, эндометриоз, жатыр лейомиомасы, синехиялар және т. б) Иммунологиялық 2 5% орын алады, бұл кезде шәуетке антиденелер түзіледі. Генезі түсініксіз – басқа бедеуліктің себептерінің ішінде 8 10% орын алады.

ДИАГНОСТИКАСЫ Анамнез менструация циклы туралы жалпы ақпарат алу, менструация аралық бөліністер, қашаннан бедеулік бар екендігі, контрацептивтерді пайдалануы және уақыты, Эстрогенді ауруларды және түсіктің пайда болуына себепші болатын операцияларды анықтау (жатырға, аналық безіне, жатыр түтігіне). Гинекологиялық анамнез Психогенді факторлар және зиянды әдеттері.

ЕМІ Әйелдердің бедеулігін емдеу үшін консервативті және хирургиялық терапия әдістерін қолданады; консервативті емге қабынуға қарсы және гормональды терапия , ал жатыр түтіктерінің өткізгіштігін қалпына келтіру үшін және перитонеалды бедеулік кезінде микрохирургиялық операция өткізіледі. Емнің нәтижесіздігі кезінде репродуктивті функцияны қалпына келтіру үшін қосымша әдістер қолданады;

ЭКО және ПЭ (экстракорпоальды ұрықтандыру және эмбрионды жатыр қуысына тасымалдау). ИОСМ, ИОСД (күйеуінің немесе донордың шәуетімен жасанды ұрықтандыру). Сонымен бірге басқа да әдістер бар , оларды қолданғанда әйел немесе еркек жағынан көрсеткіштер және қарсы көрсеткіштерді ескереміз.

Эндокринді бедеуліктің емі: Ø Гормональді статусты реттеу. Ø Гипофиздің гиперпролактинемия және микропролактинемия функцияларының емінде дофаминомиметиктерді (достинекс, бромокриптин) Ø Семіздік кезінде дене салмағын коррекциялау маңызды. Ø Аурудың негізгі емі овуляцияны стимульдеушу препараттарды қолданудан басталады. Ø Монофазалы эстроген гестоген гормональді контрацептивтерді 2 3 цикл бойы қолданады. КОК қолдануды тоқтатқаннан кейін аналық безіндегі овуляция қалпына келеді «ребаунтэффект» .

Антиэстрогенді Кламифен препаратын менструация циклының 5 9 күніне дейін қабылдайды. Бұл гипоталамустағы эстроген рецепторларын тежейді. Қолдануды тоқтатқан соң ФСГ және ЛГ деңгейі жоғарылайды, ол фолликулалардың пісіп жетілуімен овуляцияның басталуына әсер етеді.

Қолданылған әдебиеттер: 1. 2. 3. 4. Гинекология Новейшая справочник Гинекология , Баисова , Савельева Акушерия және Гинекология, А. Т. Раисова, Р. Ғ. Нұрқасымова Гинекология; Василевская, Грищенко, Шербина, Юровская