Praesens indicatīvi passīvi аснова інфекта + канчаткі 1 2 3 sg. -or -ris -tur Заўвагі: 1) У І спр. у 1 sg. a- асновы выпадае перад - оr 2) У ІIIб у 2 sg. –i- асновы пераходзіць у -ĕ 3) У ІIIб і IV спр. у 3 pl зяўляецца –u- перад -ntur 4) ІІІа спр. паміж асновай і канчаткамі з’яўляюцца злучальныя галосныя: -ĭ- перад –m, t, s -ĕ- перад –r -u- перад -nt pl. -mur -mĭni -ntur
Praesens indicatīvi passīvi amo, 1 любіць 1 sg. 2 3 1 pl. 2 3 deleo, 2 разбураць dico, 3 казаць facio, 3 рабіць audio, 4 слухаць
∑ Ablatīvus auctōris Абазначае суб’ект дзеяння пры дзеясловах залежнага стану. Ужываецца з прыназоўнікам a (ab - перад галоснай), які ў перакладзе не адлюстроўваецца. Vita ab amīcis ornātur
∑ Ablatīvus instrumenti Абазначае сродак ці прыладу, з дапамогай якіх выконваецца дзеянне. Перакладаецца творным склонам, або словамі “пры дапамозе”, “праз”. Vita amicitiā ornātur
∑ Accusatīvus duplex Пры наступных дзеясловах іменная частка выказніка ставіцца ў Acc: Ø appello, dico, nomĭno, voco – называць (каго кім); Ø creo – абіраць (каго кім); Ø facio – рабіць (каго кім); Ø existĭmo, censeo, puto, judĭco – лічыць (каго кім) Antiqui philosophiam magistram vitae nominant
∑ Nominatīvus duplex У пасіўнай канструкцыі з тымі ж дзеясловамі іменная частка выказніка ставіцца ў Nom. Philosophia magistra vitae ab antiquis nominantur
Infinitīvus praesentis passīvi аснова інфекта -ri- (I, IV спр. ) + -i- (IIIа спр. ) - -ĭ- + -ī- (IIIб спр. )
Infinitīvus praesentis passīvi cogito, 1 мысліць deleo, 2 разбураць dico, 3 казаць facio, 3 рабіць audio, 4 слухаць Infinitivus praesentis activi passivi
Infinitīvus praesentis passīvi Infinitivus praesentis activi passivi cogito, 1 мысліць cogitāre cogitāri deleo, 2 разбураць delēre delēri dico, 3 казаць dicĕre dici facio, 3 рабіць facĕre faci audio, 4 слухаць audīre audīri
1. Ромул і Рэм засноўваюць Рым. 2. Рым засноўваецца Ромулам і Рэмам. 3. Падарункі перамагаюць нават багоў. 4. Нават богі перамагаюцца падарункамі. 5. Рым справядліва завецца вечным горадам.
1. 2. 3. 4. 5. Clavus clavo pellĭtur. Tertium non datur. Victoria concordiā gignĭtur. Saeculōrum novus nascĭtur ordo (Verg. ). Si vis amāri, ama!