KOMPJUTERI I PRAVA INTELEKTUALNOG VLASNIŠTVA ETIKA ZDRAVLJE PRISTUP

KOMPJUTERI I PRAVA INTELEKTUALNOG VLASNIŠTVA, ETIKA, ZDRAVLJE, PRISTUP I OKOLIŠ

KOMPJUTERI I PRAVA INTELEKTUALNOG VLASNIŠTVA Ø prava koja imaju autori originalnih kreativnih djela Ø Copyrights - zaštićuju originalna umjetnička ili književna djela • • traju do 70 godina nakon autorove smrti za korporativni copyright ili anonimna djela, traju 95 godina od datuma objavljivanja ili 120 godina od kreiranja

KOMPJUTERI I PRAVA INTELEKTUALNOG VLASNIŠTVA Ø za zaštitu prava koriste se: 1. DIGITALNI VODENI ŽIG - znak na digitalnom sadržaju koji nije uočljiv, a prema njemu se može identificirati njegov autor 2. DRM SOFTVER - softver za kontrolu upotrebe zaštićenog rada

KOMPJUTERI I PRAVA INTELEKTUALNOG VLASNIŠTVA 3. ZAŠTITNI ZNAK -zaštita za korištenje riječi, fraza, simbola, logova i slika; uključuje zaštitu imena domena 4. PATENTI - zaštita izuma, traju 20 godina - mogu biti i za zaštitu poslovne prakse ili procedure - skupi za dobiti, ali vrlo isplativi

KOMPJUTERI I ETIKA Ø Etika - standardi moralnog ponašanja Ø KOMPJUTERSKA ETIKA: -moralno ponašanje vezano za upotrebu kompjutera Ø POSLOVNA ETIKA: -vodič za poslovnu politiku, odluke i postupke

KOMPJUTERI I ETIKA ETIČKA UPOTREBA ZAŠTIĆENOG MATERIJALA Ø Česti subjekti zloupotrebe prava intelektualnog vlasništva: • knjige i Internet materijali • glazba • filmovi

KOMPJUTERI I ETIKA KOMPJUTERSKI HOAX I DIGITALNA MANIPULACIJA Ø Kompjuterski hoax - netočne izjave ili priče koje se šire internetom - često se šalju e - mailom Ø Digitalna manipulacija - digitalna promjena teksta, slika, fotografija, glazbe i drugih digitalnih sadržaja

KOMPJUTERI I ZDRAVLJE Ø ERGONOMIČNO RADNO MJESTO - rad na kompjuteru može uzrokovati fizičke povrede: povrede vrata, leđa, slabljenje vida, stres - radno okruženje se treba prilagoditi radnicima u uredima i korisnicima prijenosnih PC-a kako bi se izbjegli fizički problemi

KOMPJUTERI I ZDRAVLJE Ø ERGONOMIČNI HARDVER - hardver koji je prilagođen korisniku: • • • Ergonomična tipkovnica Ergonomični miš Ergonomična ladica za tipkovnicu Ergonomični držač dokumenata Nereflektirajući zaslon Držač zglobova

KOMPJUTERI I ZDRAVLJE Ø Kompjuteri utječu i na psihičko zdravlje: - stres povezan s tehnologijom koja se neprestano mijenja - mnogi poslovi koji prije nisu, sada zahtijevaju rad na kompjuteru - stres povezan s neprekidnim radnim vremenom - prezasićenost informacijama

KOMPJUTERI I ZDRAVLJE Ø OVISNOST O INTERNETU/KOMPJUTERIMA - problem prevelike upotrebe ili nemogućnosti prestanka upotrebe kompjutera ili interneta - ovisnost o e-mailu, shoppingu, igricama i pornografiji na internetu - rezultira asocijalnim ponašanjem, gubitkom posla, akademskim neuspjehom, pretilošću… - često se tretira kao i druge ovisnosti

KOMPJUTERI I PRISTUP TEHNOLOGIJI Ø DIGITALNI JAZ: - jaz između onih koji imaju pristup tehnologiji i onih koji nemaju - ovisi o standardu, geografskom smještaju, obrazovanju, povezanosti s internetom - smanjenjem digitalnog jaza se omogućuju svim ljudima jednake mogućnosti za uspjeh

KOMPJUTERI I PRISTUP TEHNOLOGIJI TEHNOLOGIJA ZA LJUDE S POSEBNIM POTREBAMA Ø Hardveri i softveri dizajnirani za osobe s fizičkim invaliditetom: - Braillova tipkovnica - tipkovnica za osobe s jednom rukom - sustav sa glasovnim naredbama - miš koji se upotrebljava pomoću noge - miš koji se upotrebljava pomoću glave - Braillov ekran, printer…

KOMPJUTERI I OKOLIŠ - upotreba kompjutera na način koji nije štetan za okoliš - postoje kompjuteri koji imaju certifikate od vladinih agencija da su minimalno štetni za okoliš

KOMPJUTERI I OKOLIŠ -u svrhu zaštite okoliša trebali bi se upotrebljavati alternativni izvori energije, elektronički zapisi i reciklirati e – smeće