ФРАНЦЫЯ ў XIV-XV ст 1 Узмацненне каралеўскай улады

ФРАНЦЫЯ ў XIV-XV ст. 1. Узмацненне каралеўскай улады 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. напачатку XIV ст. Стогадовая вайна: першы і другі этапы. Парыжскае паўстанне 1356 -1358 гг. і Жакерыя. Унутрыпалітычны крызіс напрыканцы XIV- пачатку XV ст. Стогадовая вайна: трэці і чацвёрты этапы. Працэс цэнтралізацыі Францыі ў другой палове XV ст. Зараджэнне абсалютызму. Саслоўная манархія ў Францыі. Сацыяльна-эканамічнае развіццё

ФРАНЦЫЯ ў XIV ст.

ФІЛІП IV Прыгожы • кароль Францыі 1285 -1314 • далучыў да каралеўскага • • • дамену Шампань, Навару, частку Аквітаніі ваяваў з Фландрыяй і Англіяй 1297 – бітва каля Фюрнэ 18 тра. 1302 – “Бругская ютрань” 11 ліп. 1302 – “бітва шпор” каля Куртрэ 18 жні. 1302 – бітва каля Мон-ан. Певель

Бітва каля Куртрэ 1302 г.

ФІЛІП IV Прыгожы • • • 1294 -1303 – кантраляваў Гіень 1308 -1309 – падпарадкаваў частку Гіені Унутраная палітыка: – імкненне падпарадкаваць буйных феадалаў; – працяг вайсковай рэформы; – закладзена аснова падатковай сістэмы; • • • пазыкі з гарадоў увядзенне мальтота і падаткаў на нерухомасць “жаванне манеты” паборы з яўрэяў абклаў падаткамі французскае духавенства

ФІЛІП IV Прыгожы • сутыкненне з папам • • • Баніфацыем VIII 1302 скліканне Генеральных штатаў 1305 звергнуў з папскага трона Баніфацыя VIII 1307 -1314 - разграміў тампліераў

Аплявуха ў Ананьі

Спаленне Ж. дэ Мале

Людовік Х Сварлівы • кароль Францыі 1314 -1316 • 1314 – хартыя феадалам • 1315 – ардананс аб вызваленні сялян з прыгону праз выкуп

ЖАН І Пасмертны • кароль Францыі 1316

ФІЛІП V Доўгі • кароль Францыі 13161322 • 1320 – паўстанне пастушкоў

КАРЛ IV Прыгожы • кароль Францыі 1322 -1328 • апошні прадстаўнік дынастыі Капетынгаў

Стогадовая вайна 1337 -1453 Перадумовы: • 1066 – захоп Англіі Вільгельмам ІІ • 1154 – каранацыя ў Англіі Генрыха Анжуйскага • барацьба Капетынгаў і Анжуйскай дынастыі • 1328 – смерць апошняга Капетынга Прычыны: • спрэчка за Гіень і Гасконь • барацьба за Фландрыю Повад: • канфіскацыя Філіпам VI Гасконі

Саюзнікі Этапы Стогадовай вайны Францыі Англіі • Шатландыя • Царкоўная • Свяшчэнная • • • дзяржава Кастылія Рымская імперыя Арагон Партугалія • 1337 -1360 • 1369 -1396 • 1415 -1420 • 1422 -1453

ФІЛІП VI Валуа • кароль Францыі 1328 • • 1350 няўдалыя баявыя дзеянні ў Стогадовай вайне 1349 – да Францыі далучаны Дафінэ

Бітва каля Слейса 1340 г.

Бітва каля Крэсі 1346

• 1337 – высадка англічан у Пікардыі • 1340 – бітва каля Слэйса • вясна 1346 – высадка Эдуарда ІІІ у Нармандыі • 26 жні. 1346 бітва каля Крэсі • 1347 – страта Кале

ЖАН ІІ Валуа • кароль Францыі 1350 • • 1364 восенню 1356 – здзейсніў рэйд на Гіень супраць Эдуарда Чорнага Прынца 19 вер. 1356 – разбіты ў бітве каля Пуацье 1359 – Лонданскае перамір’е 1364 – памёр у англійскім палоне

Бітва каля Пуацье 1356 г. Эдуард Чорны Прынц

КАРЛ V Мудры • кароль Францыі 1364 – 1380 • фактычна правіў з 1356 • удзельнічаў у падаўленні • • Парыжскага паўстання і Жакерыі у 1360 заключыў мір у Брэціньі правёў падатковую рэформу рэарганізаваў войска стварыў моцны флот

Храналогія Парыжскага паўстання 1356 -1358 • вер. 1356 – улада ў Францыі • • перайшла да дафіна Карла каст. 1356 – скліканне Генеральных штатаў лют. 1357 – новае скліканне Генеральных штатаў сак. 1356 – “Вялікі сакавіцкі ардананс” пераход улады камісіі Ген. штатаў на чале з Эцьенам Марсэлем пач. 1358 спроба дафіна Кала звольніць навязаных яму чыноўнікаў лют. 1358 – скліканне Ген. штатаў, захоп палаца дафіна сак. 1358 – уцёкі дафіна Карла ў Камп’ен 31 ліп. 1358 падаўленне паўстання

Храналогія Жакерыі • Прычыны паўстання: – наступствы эпідэміі чумы • • • 28 тра. 1358 – пачатак паўстання колькасць паўстанцаў – каля 100 тыс. кіраўнік найбольш арганізаванага атрада – Гіём Каль арганізатар падаўлення паўстання – Карл Злы 8 чэр 1358 – сустэча каля вёскі Мело, разгром паўстанцаў

• 1365 – уваход войска • • Бертрана Дзюгеклена ў Кастылію 1369 - аднавіў Стогадовую вайну 1370 -я гг. – антыанглійскія сялянскія паўстанні да 1375 выцясніў англічан з Францыі перамога на другім этапе Стоадовай вайны КАРЛ V Мудры

Саслоўная манархія ў Францыі • 1302 – першае скліканне • • • Генеральных штатаў – спрэчка караля і папы 1308 – Генеральныя штаты – “справа тампліераў” 1328 – Генеральныя штаты – дынастычны крызіс 1356 -1358 – Парыжскае паўстанне – прыход да ўлады Генеральных штатаў сходы натабляў 1413 – Генеральныя штаты – справа “феадалізму прынцаў” • • Структура Генеральных штатаў 1. Духавенства (прэлаты запрошаныя каралём або абраныя асамблеямі клірыкаў) 2. Дваранства (буйныя феадалы запрошаныя каралём) 3. “Трэці стан” (члены гарадскога самакіравання і заможныя бюргеры) Размежаванне ўлады караля і Генеральных штатаў Кароль – выдае законы, склікае Генеральныя штаты – права нязгоды з з палітыкай караля, ухваленне падаткаў у каралеўскую скарбніцу

Францыя ў 1356 г.

КАРЛ VI Вар’ят • кароль Францыі 1380 -1422 • унутрыпалітычны крызіс: – люты 1382 паўстанне маятэнаў у Парыжы – вясна 1382 -1384 – паўстанне цюшэнаў – барацьба арманьякаў і бургіньёнаў – 1413 паўстанне кабаш’енаў • прайграў трэці этап • Стогадовай вайны 21 тра. 1420 - мір у Труа

ГЕНРЫХ V Ланкастэр • кароль Англіі 1413 -1422 • у 1415 аднавіў Стогадовую вайну • 25 каст. 1415 разграміў французаў каля Азенкура • 1418 заняў Парыж

Бітва каля Азенкура 1415

Вянчанне Генрыха V і Кацярыны Валуа

КАРЛ VII • кароль Францыі 1422– 1461 • 1422 -1429 – буржскі кароль • 1435 – саюз з бургундскім герцагам Філіпам ІІІ • 19 кастр. 1453 – узяты Бардо – заканчэнне Стогадовай вайны

ЖАНА д’АРК • каля 1412 – 1431 • нарадзілася ў в. Дамрэмі • у траўні 1429 зняла 209 – • • • дзённую аблогу з Арлеана у ліпені 1429 заняла Рэймс у верасні 1429 пацярпела паражэнне пад Парыжам у маі 1430 трапіла ў палон да бургундцаў ля Камп’ена у лістападзе 1430 перададзна англічанам 30 траўня 1431 спалена у Руане

Аблога Арлеана

ФІЛІП ІІІ Добры • бургундскі герцаг 1419 -1467 • саюзнік англічан у • • Стогадовай вайне да 1435 удзельнік аблогі Камп’ена 1430 у 1435 перайшоў на бок Францыі, за што атрымаў Пікардыю здолеў пераўтварыць Бургундскае герцагства ў паўнавартасную дзяржаву ад Паўночнага да Міжземнага мароў “Вялікі герцаг Захаду”

• траўні 1429 знята 209 –дзённую аблога з Арлеана • 1430 – спроба вызваліць Парыж • 1436 – французы занялі Парыж • да жні. 1451 – вызвалены Гіень і Гасконь • вясна-восень 1453 – разграм экспедыцыі Талбота • 19 кастр. 1453 – узяты Бардо – заканчэнне Стогадовай вайны

КАРЛ VII • узмацненне каралеўскай • • улады 1438 – асамблея французская духавенства – Буржская прагматычная санкцыя – Галіканская аўтаномная царква 1439 – Генеральныя штаты ў Арлеане – дазвол каралю на збор падаткаў 1440 – падаўленне Прагерыі ваенная рэформа: – жандармерыя – франк-ашэры • стварэнне Фінансавай рады на чале з Жакам Кёрам

ЛЮДОВІК ХІ • • французскі кароль 1461 -1483 1440 – удзельнік Прагерыі 1467 -1477 – змагаўся супраць “Лігі грамадскага дабра” у 1477 разграміў бургундскага герцага Карла Смелага у 1477 далучыў да Францыі Бургундыю, Пікардыю, Нівернэ у 1481 далучыў Праванс праводзіў палітыку пратэкцыянізму і меркантэлізму заклаў асновы абсалютызму у Францыі

Бітва каля Нансі 1477 г.

КАРЛ Смелы • бургундскі герцаг 1467 – 1477 • кіраўнік Лігі грамадскага дабра • • галоўны праціўнік Людовіка ХІ імкнуўся да незалежнасці Бургундскага герцагства саюзнік англійскага караля Эдуарда IV удзельнік Бургундскіх войнаў 1474 -1477 гг. загінуў у бітве каля Нансі 1477

• кароль Францыі 1483 -1498 • да пач. 1490 -х фактычна • • кіравала старэйшая сястра Ганна дэ Бажо 1484 – адхіліў спробу Генеральных штатаў абмежаваць каралеўскую ўладу 1488 – разграміў мяцежных феадалаў на чале з дафінам Людовікам каля Сэнт-Абэн-дзю-Карнье 1491 – далучэнне Брэтані 1494 – распачаў Італьянскія войны 1494 -1559 КАРЛ VIII

• кароль Францыі 1498 Людовік ХІІ -1515 • лідар апазіцыйнай феадальнай знаці супраць Ганны дэ Бажо • працягваў Італьяннскія войны