Ерте жастағы балалардың аурулары. Тамақтанудың және ас қорытудың жедел бұзылыстары. Ерте жастағы балалардың тамақтануының созылмалы бұзылыстары. Орындаған: МС-41/9 топ студенті – Мангутова А. Тексерген: оқытушы - Кулушев Ж. К.
Жоспар n n n Арулардың анықтамасы, жіктелуі Аурулардың даму себептері, белгілері, диагностикасы Асқынулары, емі , алдын алуы Эксикоз, токсикоз дәрежелері, Клиникасы мен емі Науқас нәрестелердің күтім принциптері
Анықтамасы n n n Баланың физикалық дамуы және жүйке-жүйесінің дамуы өз жасына сәйкес болса, бұндай балалардынормотрофиктер дейді. Егер баланың дене құрылысы оның мөлшерлік нормасынан артық немесе кем болса, бұл балалар дистрофиктер деп аталады. Салмағы мөлшерден артық балаларды паратрофиктер деп атайды.
Гипотрофия Салмағы мөлшерден төмен болуы және организмнің қорғаныс принциптерінің нашарлауымен сипатталатын созылмалы жағдайды гипотрофия деп атайды.
Дистрофия Балалардағы дистрофия – бұл созылмалы тамақтану бұзылысы, онда асқорыту қызметінің бұзылуымен қатар, зат алмасу мен клеткалар мен тіндердің сіңіру қызметі де бұзылады. Олдене және жүйке–психика дамуынтежеп, бала организмінәлсіретеді. Дистрофия ауыр және созылмалыинфекциялыауруларпайдаболуынабейімдейтін қолайсыз фон болыптабылады. Дистрофиялыбалаларды осы ауруларбойынша "қатер” тобынажатқызады.
§ Гипотрофия. Көбіне туа болған гипотрофия кездеседі, оның себебі анасының соматикалық және гинекологиялық аурулары, ата-анасының зиянды әдеттері "алкоголизм, темекішегу”, өндірістік зияндылықтар болуы мүмкін.
Жүре пайда болған гипотрофияның негізгі себептері: n n 1. Алиментарлық фактор- баланы дұрыстамақтандырмау-керекті мөлшерден аз беру немесе тамақтың сапасының нашар болуы. 2. Инфекциялық фактор- баланың жиі ауыруы, әсіресе ас қорыту мүшелерінің ауруларында. 3. Баланың күтімінің нашар болуы. 4. Тұқымқуалаушылыққа бейімділік.
Клиникасы. Дене салмағының кему дәрежесіне байланысты гипотрофияның 3 дәрежесі бар: n n n І Дәрежесі-салмағының мөлшерден кемдігі 10 -20%, теріасты май қабаты қарнында аздап кеміген, тәбеті жаман емес, терісі сәл бозғылт. Терінің созылғыштығы төмен, психикалық дамуы жасына сәйкес. Бұл дәрежедегі гипотрофияны байқау қиын, сондықтан уақытында емделмей қалады. ІІ Дәрежесі-баланың салмағы мөлшерден 20 -30% кем, теріасты майы қарнында және аяқ-қолдарында азайған, тәбеті төмендеген, терісі бозғылт, құрғақ, терісінің созылғыштығы төмен, баланың қорғаныс күштері төмендеген, психикалықдамуықалысқалған. 3. ІІІ Дәрежесі-салмағыныңкемдігі 30%-тенартық, баланыңбойы да мөлшерден 4 -5 см-ге кем, теріасты май қабатыденесіндежоқ, бетіндеазайған, терісі бозғылт, құрғақ, қабыршықтанған, терісінің созылғыштығы төмендеген, психикалық дамуы өте артта қалған.
Емі және күтімі: n n Гипотрофияның себебін тауып, оны жою. Баланың күн тәртібін реттеу. Гигиеналы қкүтім-терісін, шырышты қабықтарын, киім, төсекорындарын таза ұстау, баланың бөлмесінің тазалығын сақтау. Негізгі ем-диетотерапия.
Әдетте І дєрежелі гипотрофиялы балаларды емхана жағдайында емдейді. ІІ жєне ІІІ дәрежедегілерд іауруханада емдейді
Емі Ідәрежелі гипотрофияда тағамды тиісті дене салмағына есептейді. Салмақ өсуі жеткіліксіз болса, ана сүтін ене қолдан тамақтандыруда бейімделген қоспаға езілген сүзбе (творог), қант, кілегей қосуға болады. Асқорыту сөлдерінің ферментті бесенділігін арттыру үшін пепсинді тұзқышқылын, асқазан сөлін, панкреатин не фестал тағайындау тиімді. Тәбет ашу үшін свеча даапилакты күніне 3 рет, С, В 1, В 2 А витаминдерін береді. Teitelbaum JE, Walker. WA, 2005; Heyman MB, 2006
Емі ІІ және ІІІ дәрежелі гипотрофияны ауруханада емдейді. 3 фазалы тамақтандыру ұйымдастырылады: n 1 -ші фазада (алғашқы 7 -8 күн) Баланы ақырындап қоректендіреді, оған тамақтың 1/3 немесе 1/2 бөлігі беріледі. n 2 -ші фазада (келесі 7 -8 күн) баланың жағдайы жақсарса, оған жасына сай тамақ беріледі. n 3 -ші фазада баланың тамағының құндылығы оған тиісті нормадан 15 -30%-ке көбейтіледі. n 5. Массаж, емдік гимнастикасы. n 6. Витаминдер комплексі n 7. Ферментер. Пепсин, панкреатин, фестал, 1% тұзқышқылыт. б. n 8. Аса қажет болғанда-гормондар.
Емі • Ем нәтижелілігінің критерийі (белгісі) болып, баланың эмоционалды тонусы, дұрыс дене дамуы мен гемоглобин көрсеткіштері, созымалы (эластичный) терінің қызғылт түстілігі, ішкі жағынан өзгерістер болмауы табылады. • Диспансерлік бақылауда басында аптасына 1 рет, сосын 2 аптада 1 рет, қалыптағы салмаққа тағамды есептеп түзетулер жасайды. Витаминді және фермент ем іжүргізіледі. Емханада балаға сылау, гимнастика жасап, ультрафиолет сәулесін береді.
Алдын алу n n 1. Баланы дұрыс тамақтандыру: мүмкіншілік болса табиғи тамақтандыру, шырын, қосымша тамақтарды уақтылы енгізу 2. Күн тәртібін дұрыс сақтау. 3. Жұқпалы аурулардан сақтау. 4. Ата-аналармен санитарлық-ағарту жұмысын өткізу.
Паратрофиялар n n Ю. А. Князев пен А. В. Картелишев (1975) классификация сыбойынша: Салмақтың 15 - 25% -ке асуы, семіздіктің І дәрежесі Салмақтың 26 – 50% -ке асуы, семіздіктің ІІ дәрежесі, Салмақтың 50 – 100% -ке асуы, семіздіктің ІІІ дәрежесі Салмағы 100% -тен асса – IV дәрежелі семіздік.
Этиопатогенезі n Көбіне паратрофия ата-анасы конституциялы семіз балаларда, гиподинамияда, артық көмірсулы тамақтануда, ана сүтін шамадан тыс бергенде, құрғақ қоспалар дұрыс езілмегенде, тәтті шырындар, шай қолданғанда, балаға шамадан тыс ботқа, кілегей, кисель, печенье және басқа ұн өнімдерін, картоп пюресін бергенде, тағамда көкөніс пен жеміс жеткіліксіз болғанда пайда болады.
Клиникасы §Клиникада паратрофия қалыпты бойдан, артық салмақтан басқа, пастоздылық, бозғылттық пен тері құрғақтығы, бұлшық еті тонусы төмендеген, теріасты-май қабаты ұлғайған, ол біркелкі орналаспаған, қарында, құйрық пен бөкседе (әйелтипті) көбірек. Май клеткалары негізінен алғашқы жылы жиналатындықтан, есейгенде бұл балаларда семіздік болады.
Емі § Паратрофияны негізінен балаға берілетін тағамда, көміртегі мен майды шектеумен емдейді. Тағам жалпы мөлшері де шектеледі, бірақ бала аш болмауы керек. Тез қорытылатын көміртектерінің (қант, конфет, ұн өнімдері) орнына көкөністі көбейту дұрыс.
Алдын алу Алиментарлы этиологиялы дистрофияны болдырмаудың бастысы – баланы тиімді тамақтандыру, қосымша тағамды уақытында енгізу, Тамақтану тәртібін, ішкен тамақ көлемін қадағалау. Бала тєрбиесі мен шынықтыру шараларын жүйелі жүргізудің де мањызы бар. Мезгіл-мезгіл салмақ өсуін қадағалауы, уақытында тамақтануды түзеп, бала организмі трофикасын бұзатын ауруларды емдеудің ерекше маңызы бар.
Диарея немесе алиментарлы диспепсия. Алиментарлы диспепсия шамадан артық тамақтандырудан, тәртіпсіз тамақтандырудан болады. Алиментарлы диспепсиядан өзгешелігі, ішек – асқазан аурулары үлкен дәреттің жиілеп (тәулігіне 10 рет не одан да көп), су сияқты болатындығымен, патологиялық қоспалармен, дене қызуының көтерілуімен, токсикоз бен сусыздануға дейін баратын интоксикация пайда болуымен сипатталады.
Лечение запоров n Қарапайым диспепсия синдромында баланы үйде емдеуге болады, тамақтандыруда қысқа үзілісжасап (6 – 8 сағатқа), негізделген сұйық режимімен, редукциялаған (жеңілдетілген тамақ беріледі). Қажет тамақ мөлшерінің ½ -1/3 –ін қолданып, 1 - 2 тәулікте ана сүті не қышқыл – сүт қоспалары тағайындалады. Сұйық тапшылығын дене салмағының әр кг-мына 150 мл есебінен тәтті шаймен, Рингер – Локк ерітіндісімен не оралитпен толтырады. n Симптоматикалық ем – ішке құрғақ жылыту компресі, адсорбент ретінде карболен мен ферментер, пепсин, хлорлы сутегі қышқыл. Шірікті диспепсияларда - панкреатин, панзинорм, фесталқолданылады.
Назарларыңызға Рахмет
Скачать презентацию Ерте жастағы балалардың аурулары Тамақтанудың және ас қорытудың
Мангутова 2.ppt