Электролиттік диссоциация Цели































Электролиттік диссоциация
Цели урока к теме: - понимать, что большинство ионных соединений растворимо в воде - понимать ионизацию веществ, при их растворении в воде Сабақтың мақсаты: - иондық қосылыстардың көпшілігінің суда еритіндігін түсіну - заттар суда еріген кезде ионданатынын түсіну
Электролиттік диссоциация теориясы
Фарадея терминдері 1833 -1834 гг. Ион- Катион- Майкл Фарадей Анион- (1791 -1867) Электролит- Катод- Анод- Электролиз-
ЭДТ-сының ашылуы 1857 ж. Р. Клаузиус электрөткізгіштік теориясын жасады. Тоқ күшінің әсерінен ерітінде иондар пайда болады. . Рудольф Клаузиус
электролитической диссоциация теориясы 1883 г. – диссертацияны қорғау «Химическая теория электролитов» Полюсті еріткіштің әсерінен электролиттер ерітіндіде иондарға ыдырайды. Сванте Аррениус Электролититік диссоциация (1859 -1927) Ионы существенно отличаются от атомов. В растворе ионы движутся хаотично. При пропускании через раствор электролита постоянно электрического тока ионы перемещаются направленно катионы к катоду, анионы к аноду.
Заттар Электрөткізгіштік Электролиттер Бейэлектролиттер Ерітінділері мен балқымалары электр тоғын өткізеді тоғын өткізбейді
Электролиттер Бейэлектролиттер Иондық немесе Ковалентті полюссіз ковалентті күшті немесе әлсіз полюсті байланыс • Органикалық • Негіздер қосылыстар • Қышқылдар • Газдар • Тұздар • Бейметалдар
Электролиттік диссоциация теориясы Электролиттердің еру немесе балқу процессі электр тогын өткізе алатын зарядталған бөлшектер түзе жүретін процесс С. А. Аррениус (1859 -1927)
1. Электролиттік диссоциация- электролиттердің суда ерігенде оң және теріс зарядталған иондарға ыдырауы. 2. Электр тоғының әсерінен теріс полюсқа оң зарядталған иондар жылжиды(катиондар), ал оң полюсқа теріс зарядталған иондар жылжиды(аниондар). 3. Диссоциация – қайтымды процесс. Молекулалардың иондарға ыдырау процесімен қатар иондардың молекулалар процесі жүреді. (ассоциация)
Натрий хлориді кристалдарының құрылысы қант кристалдары құрылысынан мүлде өзгеше • Ас тұзы суда ерігенде заряды бар бөлшектер – иондар түзіліп, электр тоғын тасымалдайды ал, • Қант ерігенде зарядсыз бөлшектер – молекулаларға дейін ғана ыдырайтындықтан, электр тоғын тасымалдай алмайды.
Заттардың суда диссоциациялану себептері 1. Су- полюсті 2. Су, иондар молекула арасындағы әрекеттесуді 81 есе әлсіретеді. Су дипольдары кристал Кристалл торынан иондарды бұзылады «жұлып» алады.
Балқымаларда заттардың иондарға ыдырау себептері Қыздырғанда кристал торларының түйіндерінде орналасқан иондар тербелісі күшейеді – кристалл торы бұзылады.
Иондық қосылыстардың диссосиациялануы
Гидратталған иондар-ерітіндіге өтеді
Гидраттанған иондар • Гидраттану реакциясының мәнін алғаш ашқан орыс ғалымы И. А Каблуков • Гидраттану нәтижесінде кристаллогидраттар түзіледі. • Кристалл торында өз молекулаларымен және иондарымен қоса су молекулалары да болады ондай су кристалдық су деп аталады. Мысалы: Mg. SO 4 *10 H 2 O •
Ковалентті полюсті байланысқан қосылыстардың диссоциациясы
Электролиттік ыдырау нәтижесінде түзілген гидратталған иондардыңдың қысқашадиссоциация теңдеуі.
Егер электролит молекуласында әртүрлі полюсті байланыс болса , бірінші кезекте күшті полюсті байланыспен байланысқандары диссоциацияға ұшырайды Na. HSO 4 Na+ + HSO 4 - H++SO 4 -2
Диссоциацияға ұшыраған молекулалар санының жалпы молекулаларға қатынасы Электролиттердің күші
Күшті, әлсіз электролиттер Әлсіз Күші орташа күшті < 3% 3%< <30% >30% электро Органикалық Тұздар -лит қышқылдар H 3 PO 4 Сілтілер табиғаты Н 2 S HF HCl, HBr, HI на H 2 Si. O 3 HNO 2 H 2 SO 4 - t° H 2 CO 3 H 2 SO 3 HNO 3 - с HCN HCl. O 4, HCl. O 3 -байланы сты
бейэлектрол Күшті Әлсіз ит электролит
Электролиттік диссоциация теориясы 1883 г. – «Электролиттердің химиялық теориясы» диссертациясын қорғау Электролиттік диссоциация - ерітіндідегі электролиттер полярлы Сванте Аррениус еріткіштердің әсерінен иондарға ыдырауы. (1859 -1927) Иондар атомдардан ерекшеленеді. Ерітіндіде иондар ретсіз қозғалады. Тұрақты электр тогы әсерінен электролит ерітіндісіндегі иондар бағытталып қозғалады: Катиондар катодка, аниондар анодқа тартылады.
Күшті электролиттер Суда еритін орта тұздар Сілтілік және сілтілік жер металдарының гидроксидтері LIOH- Cs. OH Ca(OH)2 - --Ba(OH)2 Минералды қышқылдар H 2 SO 4 , HNO 3 , HCIO 4 HBr. O 3 , HJO 3 , HCI , HBr , HJ
Күші орташа электролиттер H 3 PO 4 HPO 3 , HCIO 2, H 4 P 2 O 7 , H 2 SO 3 , HF , Fe(OH)2
Әлсіз электролиттер Органикалық қышқылдар HCOOH CH 3 COOH, C 2 H 5 COOH, Минералды қышқылдар HNO 2, HCIO, , H 2 Si. O 3, H 2 CO 3 H 3 BO 3, H 3 PO 3, H 2 S Белсенділігі аз металдардың гидроксидтері Cu(OH)2, Fe(OH)3, Ae(OH)3, Cr(OH)3, NH 4 OH
Температураны Концентрацияны көтерген сайын диссоциациялану электролиттердің дәрежесі артады диссоциациялану дәрежесі кемиді
Диссоциациялану Константасы Әлсіз электролиттің иондарға ыдырау қабілеттілігін көрсетеді
Негіздік және қышқылдық тұздар анықтамасын беру. Н+ ОН- R- Me+ Қышқыл + Негіз + Орта тұз + Негіз тұз + + Қышқыл + + тұз
Оствальдың сұйылту заңы K = α 2 C/ 1 - α α <<1 K~ α 2 C Вильгельм Ерітіндіні сұйылту Оствальд кезінде диссоциация (Ostwald W. F. ) деңгейі жоғарылайды (2. IX. 1853 - 4. IV. 1932)
Назарларыңызға рахмет!

