Бизнес жоспар 1. Бизнес-жоспар дегеніміз не? 2. Бизнес-жоспар не үшін қажет және қандай мақсаттарды көздейді? 3. Бизнес-жоспардың құрылымы. «Бизнес-жоспар бұл табысқа ұмтылар кәсіпкердің жол картасы болып табылады» Дэвид Бэнгс 1
1. Бизнес-жоспар дегеніміз не? Бизнес - жоспар бизнесті тиімді жоспарлау және басқару үшін дайындалып, қызметінің тиімділігін анықтайтын кәсіпорынды басқарудың бірден-бір құралы болып табылады. Бизнес-жоспар – бұл инвестициялық жобаның мақсаттары мен міндеттері, оны жүзеге асыру тәсілдері мен кәсіпорынның техникаэкономикалық немесе жобаның жүзеге асқаннан кейінгі көрсеткіштері көрсетілген жан-жақты құжат. Бизнес-жоспардың құрылымы және оның дәйектелінуі ойластырылған істің бағытталуы мен көлеміне, яғни объектінің ерекшелігі, компания қызметінің саласы, ұйымдастырылу жағдайы, көзделген нарық өлшемі, бәсекелестердің болуы мен өсу перспективасына байланысты анықталады. 2
Бизнес-жоспар не үшін қажет және қандай мақсаттарды көздейді? Нарықтық экономикада фирманың бәсекелестерімен бірдей деңгейде болуы үшін, жаңа өзгерістерге бейімді болуы үшін және сыртқы жағдайлармен қоса ішкі жағдайларды да реттеу үшін бизнесжоспардың болуы міндетті. Бизнес-жоспар арқылы фирманы жақсы басқарып, жетістікке жету үшін төмендегідей қарапайым шарттар орындалуы тиіс: Әкімшілік мен инвестор фирманың нарықтағы орнын анықтай алуы керек және қаржылық жағдайларын да дұрыс бағалай білуі керек; Фирманың менеджментін түсінетін мекемелер алдарындағы нақты мақсаттарына жетуге ұмтылуы тиіс; Мекеменің менджменті мен инвестор нарықтағы және фирманың ішісыртында болып жатқан жағдайлардың себептері мен мағыналарын біледі. 3
Егер сіз фирманың бизнес-жоспарын дұрыс әрі сауатты түрде жасай алатын болсаңыз, онда сіздің фирмаңыз табысты, тиімді және басқаруға қолайлы түрде жұмыс жасайтын болады. Болашақта болуы мүмкін жағдайларға байланыс болжамдарды автоматты түрде жасап, тез арада тиісті шешімді қабылдайтындай деңгейге жетесіз. 4
UNIDO-ның стандарттарына сәйкес Бизнес-жоспардың жалпы құрылымы келесідей болуы керек: 1. Резюме(Компания мен оның негізгі иелері жөніндегі ақпарат); 2. Мақсаттар мен міндеттер (жобының негізгі қағидалары /жұмыстарының жоспары); 3. Өнім / қызмет (өндірістің технологиясы, ерекшеліктері, сипаттамасы, өнімнің бәсекелестігін бағалау, оның сапалығын қамтамасыз етудің әдістері және т. б); 4. Нарықты талдау (саладағы жағдай, негізгі қажеткерлер, нарық сегменттері, бәсекелестік орта, бизнестің тиімділігін және дамуының мүмкіндіктері және т. б); 5. Маркетинг жоспары (бағаның құрылуы, сатуды үдейту әдістері, сатудың ең оңтайлы көлемдері, таратылу сызбалары, жарнамалық жобалар және т. б. ); 5
Бизнес-жоспардың жалпы құрылымы 6. Өндірістің жоспары (қажетті материалдар, жабдықтар мен өндіріс қуаттылығы, оларды жеткізу көздері, қосалқы мердігерлер, өндіріс технологиясы, өнімнің түрлері және т. б. ); 7. Мамандар мен басшылар (қызметкерлер мен басшылардың ара-қатынасының сызбасы, кадрлік құрылым, еңбекті төлеу түрлері, мамандардың біліктілігі және т. б. ); 8. Қажетті қаржының көлемі мен көздері (Қажетті қаржының көздері мен көлемі, оның қайтарылым шартттары, бос қаржының болуы және т. б. ); 6
Бизнес-жоспардың жалпы құрылымы 9. Қаржылық жоспардың негіздері мен тәуекелдерді бағалау (сату көлемдерінің және пайда / шығындардың көлемін болжау, мүмкін болатын барлық қатерлер, түсімдер мен шығыстардың толық жоспары, елдегі және белгілі-бір аймақтағы жалпы әлеуметті-саяси жағдай, онымен байланысты тәуекелдер, дебиттік және кредитттік қарыздарды қамтамасыз ету сызбалары және т. б. ); 10. Егжей-тегжейлі қаржылық жоспар / бюджет(тоқсандық ақшалай ағымдарды талдау, өнімнің өзіндік құнын анықтау, пайда мен шығындардың тоқсандық бағасы, қаржылық ағымдарды анықтау және т. б. ); 7
Бизнес-жоспардың құрылымы n n Бизнес – жоспардың стандарты жоқ. Бизнес – жоспардың құрамы және оның толық берілу дәрежесі келешек жобаға және соның өзі жататын салаға байланысты болады. Бизнес – жоспардың құрамы сонымен қатар көзделіп отырған өткізу нарығының ауданына бәсекелестердің бар – жоғына және құрылып отырған бизнестің өсу келешегіне байланысты болады. 8
Бизнес-жоспардың құрылымы (Түйіндеме) 1. Кіріспе бөлімі, әдетте, бүкіл жоспар жасалғаннан кейін жазылады. n Ол қысқа болып (ары кеткенде 2 -3 беттен тұрып) және дербес жарнамалық құжат ретінде пайымдалуы тиіс, себебі мұнда бүкіл бизнес-жоспардың негізгі жағдайлары беріледі. n Мұнда кәсіпорынның атауы мен мекенжайы, құрылтайшылардың есімдері мен мекенжайлары, ұсынылып отырған жобаның негізгі ережелері, оның мәні мен мақсаты, жобаның құны, жұмсалатын қаржы көрсетіледі. n Жалпы, түйіндеме болашақ инвесторлардың және кредиторлардың (соның ішінде акционерлердің) 2 сұрағына жауап беру керек: «Берілген жоспарды іске асыру мақсатында олар не табады? » және «Ақша жоғалту тәуекелділіктері қандай? » n 9
Бизнес-жоспардың құрылымы 2. Ұсынылып отырған жобаның мәні n Сатып алушыларға ұсынылатын өнім немесе қызмет түрлерінің нақты анықтамасы мен сипаттамасы. n Өнімді өндіру үшін қажет болатын технологияның кейбір аспектілері. n Өнімнің негізгі сипаттамаларын беру кезінде сол өнімнің техникалық егжей-тегжейлеріне емес, оның потенциалды сатып алушыларға беретін артықшылықтары n Өнімдердің немесе қызмет көрсету түрлерінің бірегейлігін немесе ерекшеліктері n Өнімді жетілдірудің мүмкіндігі 10
Бизнес-жоспардың құрылымы 3. САЛАНЫҢ СИПАТТАМАСЫ n n n n саланың экономикалық секторының анықтамасы (өнім, реттеу, қызмет); өндірістің бұл саласындағы өнім мен қызметтің негізгі тізбесі; мерзімділігі; кәсіпорын жұмыс істейтін нарықтық сегментінің сипаттамасы; негізгі клиенттердің мінездемесі; ең келешекті клиенттер (мүмкіншілігіне қарай жоғарыдан төмен); сала бойынша көрсетілген қызметтің жалпы көлемі және нарық өзгерісінің беталысы. 11
Бизнес-жоспардың құрылымы 3. ӨНІМ (ҚЫЗМЕТ) САТЫЛУЫ БОЙЫНША ЖОСПАР n n n n МЕН ЖОБАЛАР 1) Өнім сипаттамасы - өнім түрінің қалап алынуының негіздемесі; - шығарылар өнінің номенклатурасы және көлемі; - өнімнің өзіне тән қасиеті; - өнінің даму кезеңдері (идеясы, эскиздік жоба, жұмыстық жоба, тәжірибелік партия, қолданыстағы сериялық өндіріс) 2) Өнім нарығының сипаттамасы - нарық сұранысы мен мүмкіншілігін анықтау; - нарықтың ағымды үлесі, жобаның жүзеге асуына тікелей немесе жанамалай байланысты болжамды өзгерістер. 12
Бизнес-жоспардың құрылымы 3. ӨНІМ (ҚЫЗМЕТ) САТЫЛУЫ БОЙЫНША ЖОСПАР МЕН ЖОБАЛАР n n n 3) Материалдар, шикізаттар және басқа да факторлар өндірісі нарығын зерттеу мен талдау - өндірістің шиказаттық және басқа факторлардың сипаттамасы; - шикізат, материалдар мен басқа факторлардың алыну мүмкіндіктері; - өнім қолданушылардың сипаттамасы; - негізгі қолданушылар, пайдалану көлемі, баға деңгейі; - сұраныс пен ұсыныстың болжамы өзгерістғері. 4) Өнімнің сатылу бағдарламасы n - баға есептемесі мен негіздемесі, бағалық құрылым; n - өнімнің өзіндік құны; n - сатылу бағдарламасы (жоба іске асырылар әр жыл бойынша); n - сатылудан түсер болжамды пайда (әр жыл бойынша); n - пайдаланушылардың мақсатты топтары (негіздеу керек); n - таратылым каналдары мен жолдары, жарнама; n - сатылуды ынталандыру. 13
4. Кәсіпорынның бақталастылық қасиеті n Негізгі бақталастар (атауы және қысқаша сипаттамасы), олардың басты артықшылықтары мен кемшіліктері, нарықта алар үлесі; n Қолдалынған технологияларды салыстырмалы талдау; n Маркетинг стратегиясымен тауар реттеудің салыстырмалы талдауы; 5. Жобаны жүзеге асырудың құқықтық және нормативтік базасы n Лицензия немесе рұқсаттама алу қажеттілігі; n Халықаралық мекемелер, республикалық ж және жергілікті басқару органдары тарапынан жобаның жүзеге асырылуына қойылар шектеулер немесе қолдаулар 14
Бизнес-жоспардың құрылымы 6. ҚАРЖЫЛЫҚ ЖОСПАР МЕН БОЛЖАМДАР (нақты талдаулар мен таблицалар қосымшада) 1) Қаржыландыру және төлемдер кестесі. 2) Өнім бірлігінің өзіндік құнының есептемесі және шығын сметасы. 3) Сатылым түсімінің статьялық талдауы (әр өнім түрінің сатылым көлемінің айлық көрсеткіші). Мезгілдік өзгерістер бар жағдайда, оларды есте ұстау. 4) Пайда мен шығындар жайындағы есептеме болжамы. Мол шығынды статьялар бойынша анықтамалар, даяр өнім бағасы мен сатылу көлемімінің және шикізат сатып алышының мерзімдік өзгерімі есептеледі. 5) Ақша айналымының болжамы. 6) Қаржыны бағалаудың жәй тәсілдерімен жобаны талдау n Жоба есе қайтарылымының жәй мезгілі; n Пайданың жәй нормасы (жоба іске асырылымының әрбір жылы және толық жоба бойынша); n Тиімділік, өтімділік және оралымдылық көрсеткіштеріне талдау. 7) Дисконтирование тәсілімен талдау n Жобаның таза ағымды құны, ставкасы 10 пайыз, мерзімі 10 жыл. 8) Несиені жабуға қосымша қаржы көздері (жоба қонымды болмаған жағдайда). 15
Бизнес-жоспардың құрылымы 9. ТӘУЕКЕЛДЕР МЕН ТӘУЕКЕЛДІ ТӨМЕНДЕТУ ФАКТОРЛАРЫ (ресурстар, маркетинг, басқару, оперфциялық-өндірістік, салалық, құқықтық тәуекелдіктер, сондай ақ елдік және аймақтық тәуекелдер, жобаның толық іске асырылуы тәуекелшілігі) n Тәуелдің негізгі факторлары; n Болжамдық сипаттама және өзгеріс диапазоны; n Тәуекелді азайту мен бақарудың болжамды шаралары. 10. ӘЛЕУМЕТТІК АСПЕКТ n Аймақтағы демографиялық жағдай мен мәдени – әлеуметтік сипаттама; n Тұрғындарды жұмыспен қамту, кәсібилігін, білімін көтеруге жоба ықпалы. n ҚОРШАҒАН ОРТАҒА ӘРЕКЕТ n Жобаның коршаған орта жағдайына әсері мен зиянын азайту шаралар жоспары n Қоршаған ортаға тигізер барлық болжамды әсерлерді фнықтау, қысқаша жазу; n Әр шараның техникалық аспектерін , жайсыз әсерлерін қоса сипаттау. n Жоба технологиясының халықаралық стандарттарға және қоршаған ортаға әсері нормативіне сәйкестігі 16
Бизнес-жоспардың құрылымы 11. ҚОРШАҒАН ОРТАҒА ӘРЕКЕТ n Жобаның коршаған орта жағдайына әсері мен зиянын азайту шаралар жоспары n Қоршаған ортаға тигізер барлық болжамды әсерлерді фнықтау, қысқаша жазу; n Әр шараның техникалық аспектерін , жайсыз әсерлерін қоса сипаттау. n Жоба технологиясының халықаралық стандарттарға және қоршаған ортаға әсері нормативіне сәйкестігі 12. ҚОСЫМШАЛАР n Қосымшаларға қосылар құжаттар бизнес-жоспарда көрсетілген түсініктемелер мен толық мағлұматтар болып табылады. Ол құжаттрарға жататындар: n Кәсіпорын немесе жоба басшысының жұмыс тәжірибесі, биліктілігі, өмірбаяны; n Маркетингтік зерттеулер қортындылары; n Аудиторлар қортындысы; n Өнім нұсқасының фотосуреті не бейнеролигі; n Өнімнің толық техникалық сипаттамасы; 17
Бизнес-жоспардың құрылымы 12. ҚОСЫМШАЛАР (жалғасы) n n n Өнеркәсіп жоспары; Өкім ұсынушылары мен пайдаланушылармен шарттық келісімдер, кепілдеме хаттар; Жалдық шарттар, жалдау, лицензиялық келісімдер; Экологиялық және қауіпзіздік қызметтері жөніндегі мемлекеттік бақылау қортындылары; Өнеркәсіп жұмысы туралы газет, журналдарға жазылымдар. 18
Скачать презентацию Бизнес жоспар 1 Бизнес-жоспар дегеніміз не 2 Бизнес-жоспар
3.Бизнес жоспар.ppt