BENİGN JİNEKOLOJİK LEZYONLAR Öğr. Gör. Uzm. Dr. R Emre OKYAY DEUTF Hastanesi Kadın Hast. ve Doğum AD
VULVA
Uretral karinkül § § § § § İleri yaş kadınlarda Üretranın distal ucunda Yumuşak, yüzeyi düz, frajil 1 -2 cm boyutlu tek lezyon Postmenopozal kadınlarda en sık Genellikle vajinal atrofiye sekonder vajinal duvar retraksiyonu ve üretranın ektropiyonu sonucu gelişir En sık semptom kanama, ülserasyon ve enfeksiyon Tanı: LAA’da biopsi Tedavi: - Başlangıç: Topikal E - Gerileme yok / Semptomatik ise CRİYO veya Cerr. Eksizyon - Cerrahi (+) ise 48 – 72 saat foley kateterizasyon Nüks sık
Uretral Karinkül
Vulvar Kist BARTHOLIN KİSTİ § Vulvanın en sık görülen büyük boyutlu kistleridir § ENFEKTE veya SEMPTOMATİK DEĞİL İSE < 40 YAŞ kadınlarda tedavi şart değil § Vestibulun mukoz glandlarının kanallarının (BARTHOLİN BEZİ) tıkanması nedeniyle ortaya çıkar WOLFFIAN & MEZONEFRİK KİST § İnce duvarlı, içi seröz kistler § Klitorisin yanında veya hymenal ringin lateralinde
SKENE KANAL KİSTLERİ Genellikle küçük, asemptomatik Sıklıkla rutin muayene sırasında Rahatsızlık hissi AYIRICI TANI : URETRAL DIVERTIKUL Kistin sıkılması ile üretral meatustan sıvı geliyor ise DIVERTIKUL § Premenopoz + Asemptomatik = Takip § Tedavi : Cerrahi eksizyon § § !!! Uretral yaralanma !!!
EPİDERMAL INKLUZYON KİSTLERİ veya SEBASE KİST § § § EN SIK GÖRÜLEN KÜÇÜK VULVAR KİSTLER Gross olarak görmek zor Epidermal kist daha sık bulunabilir Epidermis altında lokalize Multiple, hareketli, yuvarlak, Yavaş büyüme Hassas değil Sarı, yeşil, kazeöz Enfekte olmadıkça asemptomatik Genellikle tedavi gerekmez Enfekte ise cerrahi eksizyon
NEVUS § § § En sık görülen beningn neoplazmlardan biri Lokalize melanosit kümeleri Embriyonik nöral krest kaynaklı Doğumsal Tüm malign melanomların %5 -10’u bu bölgede MM %50 si var olan nevüs kökenli İdeal olarak tüm vulvar nevüsler çıkarılmalı Düz junctional nevus ve displastik nevüs EN SIK MALİGN POTANSİYEL Displastik nevüs irreguler sınır : - Hızlı büyüme - Renk değişikliği - Ulserasyon, kanama, ağrı malignite !!!! A B C D asimetri border irregularity color diameter > 6 cm
VULVAR HEMANJİOMLAR § § En sık çocuklarda 1 – 2 cm Genellikle asemptomatik ve tedavi gerekmez Şüphe var ise cerrahi eksizyon FİBROM § § § § VULVANIN EN SIK GÖRÜLEN BENİGN TÜMÖRÜ Lipomdan daha sık Tüm yaş grubunda görülebilir En sık L. majorada Genellikle derin konnektif doku kaynaklı 1 -2 cm’den dev boyutlara kadar değişebilir Genellikle 1 -10 cm Malignite potansiyeli az
LİPOM § § § § Subkutan yağ dokudan kaynaklanır Benign Yavaş büyüme Fibromlardan daha yumuşak ve genellikle daha büyük 2. en sık benign vulvar mezenşimal tümör Malignite potansiyeli çok nadir En sık L. majorada HİDRADENOM § § Ekrin ter bezlerinden köken alır Küçük, nadir, benign KAPSÜL VAR En sık 40 yaş; 30 – 70 yaş Puberteden önce görülmez § En sık L majora ve minora § 2 cm’den küçük sapsız pembe-gri renk tipik § Genellikle asemptomatik; nekroz var ise kanama, kaşıntı
ENDOMETRİOZİS Çok nadir 1/500 Kistik –solid, birkaç mm ----- > cm Genellikle Nuck kanalı boyunca veya Bartholin kist eksizyonu, epizyotomi, iyileşmiş bir laserasyona ait skar yerlerinde gelişir § En sık semptom ağrı ve introitusta disparuni § Menstruasyonla ilişkili siklik büyüme ve rahatsızlık hissi tipik § Tedavi total lezyon eksizyonu § § von Recklinghausen’s Hastalığı § Generalize nörofibromatozis + Cafe-au-lait lekeleri § Vulvada kahverengi kırmızı polipoid lezyonlar
VULVAR HEMATOM § Genellikle künt travma sonrası § Non-obstetrik vulvar hematomların tedavisi Genellikle KONSERVATİF - < 10 cm ise ve/veya - Hızlı büyüme göstermiyorsa § Genellikle venöz kanama orijinli
KAŞINTI (PRURITUS) § Enfeksiyon § Nörodermatit § STD § Atrofi § Distrofiler § DM § Dermatozlar § Allerji § Liken skleroz § Vit. Eksiklikleri § Premalign-malign hastalıklar § Sistemik hastalıklar § Kontakt dermatit § Psikolojik ITCH SCRATCH
VULVAR AĞRI SENDROMU - Vulvar Vestibulit ve Disestetik Vulvodini § % 15 kadar kadın hayatları süresince kronik vulvar ağrı çekmekte § Semptomatoloji ve neden spektrumu çok geniş § Ayırıcı Tanı : - Periferik nöropatiler - HSV - Vulvar vestibulit ve disestetik vulvodini - Kontakt dermatit - Inflamasyon - İnvaziv hastalıklar
VULVAR AĞRI SENDROMU - Vulvar Vestibulit ve Disestetik Vulvodini § Vulvodini = Kronik vulvar ağrı (+) / Enfeksiyon (-) / Inv Hst (-) VULVAR AĞRI SENDROMU 1. Vajinal vestibule lokalize, dokunmakla şiddetli ağrı ve disparuni 2. Ağrı ve hassasiyet sadece vestibulde 3. Hafif – orta dereceli eritem (A) VULVAR VESTİBULİT (B) DİSESTETİK VULVODİNİ * İnflamasyon değil * Hiperestezi * Ağrı vulvada temas yeri * Nonlokalize ATOPİ * Provoke edilmesi gerekmez * Peri- postmenopoz * Spontan ortaya çıkmaz * Nöralji benzeri * Provoke edilir * Artmış kronik interstisyel sistit
LİKEN PLANUS § Mukoza, fleksör yüzlerde ve 30 yaş üstü vulvar ciltte § Kaşıntı belirgin, ağrı sık § İnce, yassı papüller § Liken skleroz vajende bulunmazken LP bulunabilir § Neden otoimmün ? § b-blokörler, ACEIs § Spontan olarak gelişebilir § Kesin tanı biyopsi § Kronik bir hastalık § Haftalık veya aylık remisyon – aktivasyon atakları § Lokal hastalık : Topikal steroid / Clobetazol Şiddetli semptomatik: Oral steroid / Dapsone VULVAR CA İLE İLİŞKİLİ & ARALIKLI TAKİP ZORUNLU
HİDRADENİTİS SUPPURATİVA § Primer apokrin glandlar olmak üzere cilt ve subkutan doku enfeksiyonu § Zaman içinde derin skarların oluşumuna yol açar § Kötü kokulu akıntı, ağrı nedeniyle çok ciddi emosyonel stress § Reprodüktif yaş en sık & Menopoz sonrası azalma eğilimi § İnflamasyon kıl folliküllerinden başlar § Uzun dönem antibiyoterapi + Steroid Yarar yok ise Antiandrojenler / İsotretionin / Siklosporin § Tanı: Biyopsi § Ayırıcı tanı : * Basit follikülit / * Crohn / * Granulomatoz STD § Geniş cerrahi rezeksiyon gerekebilir
LİKEN PLANUS HİDRADENİTİS SUPPURATİVA
VAGİNA
URETRAL DİVERTİKÜL – 1 § Posterior üretra kaynaklıdır § %1 – 3 § İlk tanı için pik yaş 40 § IYE benzeri non-spesifik semptomlar § Kronik ve sık tekrarlayan IYE’de düşünülmeli § Divertikül kesesi epitel içerir ancak kas içermez § Konjenital / kazanılmış olabilir § En sık kazanılmış; çocuklarda nadir § TANI: A (sık IYE) + Sistoüretrografi + Sistoüretroskopi
URETRAL DİVERTİKÜL – 2 § AT : 1. Skene kanal kisti 2. Gardner kanal kisti 3. Ektopik üreter § TEDAVİ: CERRAHİ § Rekurrens: %10 – 20 § Cerrahi en ciddi komplikasyon: - İnkontinans - Fistül
INKLUZYON KİSTLERİ - 1 § VAJENİN EN SIK GÖRÜLEN KİSTİK YAPILARIDIR § En sık alt 1/3 vajen & lateral ve posterior duvarda § 1 mm – 3 cm § En sık paröz kadınlarda § Genellikle doğum veya cerrahi sonrası § Sıklıkla eski epizyotomi yerinde veya histerektomi sonrası vajinal apekste § ÇKYE ile döşeli § İçi açık sarı, koyu kıvamlı ve yağlı sıvı ile dolu (dökülen epitel hc. leri)
INKLUZYON KİSTLERİ - 2 § Genellikle asemptomatik § Semptomatik (disparuni, ağrı) ise cerrahi
DİSONTOGENETİK KİSTLER § Embriyolojik § İnce duvarlı § Mezonefroz kökenli GARDNER kanal kisti Perimezonefrium kökenli Mullerian kist Urogenital sinus Vestibular kist § Klinik önemi yok § En sık tektir ancak multipl olabilir § VAJEN ÖN-LATERAL DUVAR GARDNER kanal kisti için tipik yerleşim § En sık 1/3 alt vajen
VAJİNAL TAMPON PROBLEMLERİ § Nadir ancak tampon kullanımı ile ilişkili problemler : 1. Vajinal ülserler 2. Unutulmuş tampon 3. Toksik şok sendromu (TŞS) § Staf. Aureus toksini ile ilişkili § İlk birkaç güne ait değişiklikler 1. Epitelyal dehidratasyon 2. Epitelyal tabakalanma 3. Mikroskopik ülserler Kadınlarda en sık görülen değişiklikler § Minör değişiklikler: 2 – 7 gün arasında düzelir / Klinik semptom yok
LOKAL TRAVMA – 1 § Kadınlarda alt genital sistem travmalarının en sık nedeni coitustur § En sık görülen posterior forniks transvers yırtıklar § En sık semptom profuse (şiddetli) veya uzamış kanama § Coit sırasında şiddetli ağrı & %25 persisten karın ağrısı § Tedavi : Cerrahi § Şok vb ciddi bulgular gözlenebilir
SERVİKS
ENDOSERVİKAL VE SERVİKAL POLİPLER – 1 SERVİKSİN EN SIK GÖRÜLEN BENİGN NEOPLASTİK HASTALIĞIDIR Multiparlarda daha sık 40 – 50 yaş pik yaşı Genellikle tek polip şeklinde Tek yumuşak frajil kırmızı Birkaç mm den 4 cm e kadar değişir Sapın boyutu ve genişliği çok değişiklik gösterir Endoserviks (endoservikal polip) veya serviksin dış yüzeyinden (servikal) kaynaklanabilir Endoservikal: Reproduktif yaş, dar ve uzun pedincullu Servikal: Kısa geniş tabanlı, postmenopoz § Patogenez: İnflamasyona sekonder veya hormonal uyarıya lokal anormal yanıt § § § §
ENDOSERVİKAL VE SERVİKAL POLİPLER – 2 § Klasik semptom ----- INTERMENSTRUAL KANAMA Özellikle koit sonrası § Genellikle asemptomatik, rutin spekulum muayenesi ile saptanır § Yüzey epiteli kolumnar / yassı epitel (metaplazi, gelişim yerine bağlı) § Histolojik subtipleri 6 tane: Adenomatoz (EN SIK, %80) Kistik Fibröz Vaskuler İnflamatuar ü ü ü AYIRICI TANI Prolobe myom Retansiyone konseptus materyali Squamoz papillom Sarkom Serviks CA § Malign dejenerasyon nadir (1/200) § Microglandular endoservikal hiperplazi: Genellikle OKS’ye yanıt mg
ENDOSERVİKAL VE SERVİKAL POLİPLER – 3 TEDAVİ § Polipektomi § Anormal kanama (+) & 40 yaş üzeri kadın
NABOTHİ KİSTLERİ § Squamoz metaplazi ile çevrili kanallarda endoservikal kolumnar epitelin retansiyon kistleri § Erişkin serviksin normal bir özelliği olarak kabul edilir § Sarı-yeşil translusens görülür § Asemptomatik § Genellikle tedavi gerekmez § 3 mm – 3 cm § Nadiren büyük boyutlara ulaşabilir
LASERASYONLAR § Normal / Anormal doğumlara sekonder mg § Gebe olmayanlarda genellikle D&C sırasında ortaya çıkar § Minör yüzeyel yırtıklardan, saat 3 ve 9 hizasına ulaşan tam kat yırtıklara kadar değişen boyutlarda laserasyon olabilir § Postmeopozal atrofik serviks en önemli risk faktörüdür § Akut laserasyon kanar ve suture edilmelidir § Onarılmamış laserasyonlar serviks balık ağzı görünümünde ve genellikle asemptomatik § Uzamış laserasyonlar ileriki gebeliklerde SERVİKAL YETMEZLİK ile ilişkilidir
SERVİKAL MYOMLAR § Düz, sert, fundal myomlara benzer § Solid olarak büyüme gösteren uterin myomların tersine genellikle multipldir § Genellikle küçük ve asemptomatik § Semptomlar büyüyen myomun komşu organlara basısına sekonder ortaya çıkar § Tedavi: Cerrahi, Gn. RH analog
SERVİKAL STENOZ - 1 § En sık internal os ta § Konjenital/Kazanılmış (cerrahi, atrofi, enfeksiyon, radyoterapi, neoplazi) § Konizasyon veya servikal koterizasyon prosedürleri stenozla en çok ilişkili olan prosedürler § Semptom: Pre-men/Post-men & • Postmenopoz • Düşük E • Depo MPA kullanımı • Laktasyon LEEP REPRODÜKTİF YAŞ + SERVİKAL STENOZ ENDOMETRİOZİS Servikal stenoz Komplet/Inkomplet § Premenopoz en sık semptom: Dismenore, pelvik ağrı, amenore, anormal kanama ve infertilite § Tedavi: 1 -2 mm dilatator ile dilatasyon
UTERUS
ENDOMETRIAL (EM) POLİPLER – 1 § EM gland ve stromanın EM yüzeyine doğru lokal projektif büyümesi § Tek/ multipl § En sık fundustan kaynaklanır § Polipoid hiperplazi : EM kavitede sayısız küçük poliple karakterize benign durum § Birkaç mm den birkaç cm e kadar değişir –tüm kaviteyi doldurabilir§ Geniş tabanlı (sapsız) veya pedinküle § Pik yaş 40 – 50 § Reprodüktif yaş kadınlarda prevalans %20 -25
ENDOMETRIAL (EM) POLİPLER – 2 § Etyoloji ? Karşılanmamış E en sık olası neden EM HP ile sıklıkla ilişkili § Etli, kadifemsi yapılar. Santrali geniş vasküler yapıda § Polibi oluşturan 3 komponent : 1. Stroma 2. Gland 3. Vaskuler kanal § 2/3 ü immatür endometrium içerir. Siklik P a cevap vermez Menstrual siklusun tüm aşamalarında “İSVİÇRE PEYNİRİ” kistik HP görünümündedir § Reprodüktif yaş + Anormal kanama ------ %25 EM polip (+) § Genellikle asemptomatik § Anormal kanama: Menoraji, pre- veya post-menstrual lekelenme, PM kanama en sık
ENDOMETRIAL (EM) POLİPLER – 3 § Malign transformasyon % 0, 5 § EM polipli kadınlarda takiben End CA gelişme riski 2 kat yüksek § Polip zemininden gelişen malignite genellikle erken evre ve düşük gradeli; sağkalım yüksek; daha az agresif § End CA nedeniyle opere olan uterusların %20’sinde benign End polip saptanmış AYIRICI TANI § Tamoksifen kullanımı ile ilişkili § En sık asemptomatik § TANI: Histeroskopi, TV-USG, SIS - Submukoz myom - Adenomyom - Retansiyone konseptus -EM HP - End CA - Uterin sarkom § TEDAVİ: Gold standart yöntem HİSTEROSKOPİK POLİPEKTOMİ - D&C - Histerektomi
HEMATOMETRA – 1 § Uterusun kanla birikmesi § Alt genital sistem parsiyel / komplet obstruksiyonu ile ilişkili § Obstruksiyon uterus/serviks/vajende & konjenital ya da akkiz § Konjenital en sık 2 neden: 1. IMPERFORE HYMEN 2. TRANSVERS VAJİNAL SEPTUM § Kazanılmış nedenler: nedenler 1. Endoservikal kanal senil atrofi 2. Sineşiye bağlı istmik skarlaşma 3. Cerrahi/RT/elektrokoter uygulamalarına sekonder servikal stenoz 4. Malignite
HEMATOMETRA – 2 § Semptomatoloji 1. 2. 3. 4. Yaş Menstrual öykü Kavitede biriken kanın birikme hızı Sekonder enfeksiyonun eklenip eklenmemesine bağlıdır (PİYOMETRA) § En sık görülen semptomlar 1. 2. 3. Primer / Sekonder amenore Kronik siklik alt karın ağrısı (epizodik, kramp tarzı) İnkomplet obstruksiyon var ise koyu kahverengi kan şeklinde lekelenme § Fizik muayene: Globular, hafif hassas uterus § TANI: Ultrasonografi *** AMENORE + SİKLİK ABDOMİNAL AĞRI ----- *** DİAGNOSTİK *** § TEDAVİ: Obstruksiyonun giderilmesi
IMPERFORATED HYMEN
LEIOMYOMA (MYOMA UTERİ, FİBROİD) – 1 § Uterin kas kökenli benign tumorler § En sık pelvik tumor § Kadındaki en sık tumor § Prevalans 50 yaş civarı en yüksek § 1/3 semptomatik § Nulliparlarda daha sık semptomatik ve daha fazla büyüme eğilimi gösterir § Semptomatik myom tüm TAH’ların %30’unda neden
LEIOMYOMA (MYOMA UTERİ, FİBROİD) – 2 § Risk faktörleri 1. 2. 3. 4. 5. 6. Artan yaş Erken menarş Düşük parite Tamoksifen kullanımı Obezite Yağdan zengin diyet § Sigara azalmış insidans ile ilişkili § Ailesel eğilim var gibi gözükmekte § Vücutta düz kas içeren herhangi bir yerden gelişmesi mümkün olmakla birlikte en sık uterin fundus-korpusta § % 5 servikste, nadiren fallopian tüp ve round ligamanda
LEIOMYOMA (MYOMA UTERİ, FİBROİD) – 3 § Genellikle multipl § Boyutu çok değişken § En sık intramural § Myom büyüdükçe etraf myometriuma bası yaparak pseudo-kapsul formasyonu yapar § Gerçek kapsül bulunmaz. § Myom tipleri (en sık) 1. 2. 3. INTRAMURAL SUBSEROZ SUBMUKOZ
LEIOMYOMA (MYOMA UTERİ, FİBROİD) – 4 § % 5 – 10 submukoz § En hızlı ve en sık klinik veren tip submukoz myomlardır Kanama, abort, infertilite § Nadiren submukoz myom büyür, pedinküllü hale gelerek vajene inebilir (Vajene doğmuş myom) § Subseroz myom fizik muayenede uterin konturu düzensizleştirir § Subseröz myom büyüyerek pedinküllü myom halini alabilir. Uterus dışına doğru büyüdükçe komşu organlardan kanlanma alabilir ---- PARAZİTİK MYOM § Myom laterale büyüme gösterir ise BROAD LİAGAMAN MYOM Önemi solid ovaryan tumorlerle karışabilir
LEIOMYOMA (MYOMA UTERİ, FİBROİD) – 5 § Myomların orijini net değil § Her bir myom tek bir progenitor kas hücresinden gelişir. Yani myomlar MONOKLONALdir MONOKLONAL § Myomlar multipl kromozom anomalisine sahiptir ve herbirmyom aynı anomaliye sahip hücreleri içermektedir § Mevcut teori normal myometriumun myoma neoplastik transformasyonu tek bir progenitor hücrenin somatik mutasyonunun bir sonucu § Bu mutasyonlar hücre büyümesini etkileyen IGF 1, IGF 2 ve TGF-b gibi sitokinlerden etkilenir. § Büyümeyi etkileyen birdiğer önemli faktör P ve E seviyeleridir
LEIOMYOMA (MYOMA UTERİ, FİBROİD) – 6 § Myomlarda hem E hem de P reseptör düzeyi artmıştır § Myom oluşumu ile keloid oluşumu arasında benzerlikler mevcuttur § Menarş öncesi nadir, menopoz sonrası küçülür, gebelikte büyür § Medikal olarak yapılan hipoestrojenik durum myom boyutunu küçültür § Bu nedenle sigara ile ters koreledir § Myomların arteriyel desteği normal myometriumdan belirgin derecede az. Bu nedenle myom büyümesi ile rölatif az arteriyel destek sonucu dejenerasyonlar meydana gelir.
LEIOMYOMA (MYOMA UTERİ, FİBROİD) – 7 § Myom dejenerasyonları 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. Hyalin ***En sık görülen ve en hafif dejenerasyon tipidir Miksomatöz Kalsifik Kistik Yağlı Kırmızı veya karneöz *** En akut form, gebelikte en sık Nekroz Malign (%0, 3 - %0, 7) § Hyalin dejenerasyon azalan düz kas hücreleri yerine fibröz konnektif dokunun alması § Akut muskuler infarkt akut periton irritasyon ve şiddetli ağrıya neden olur
LEIOMYOMA (MYOMA UTERİ, FİBROİD) – 8 § Semptomatoloji *** 2/3 asemptomatik 1. Kanama (%30) 2. Basıya sekonder bulgular Dismenore 3. ***En sık semptom menoraji *** Üriner semptomlar en sık § Kanama miktarı myom lokalizasyonu ile ilişkili değil, boyutla ilişkilidir § Myom ile infertilite arasında zayıf ilişki var § İnfertiliteyi en fazla etkileyen tip submukoz myomlardır § Nadiren sekonder polistemi nedenidir. Artmış EPO ya bağlıdır. POSTMENOPOZ + HIZLI BÜYÜME LEİOMYOSARKOM !!!
LEIOMYOMA (MYOMA UTERİ, FİBROİD) – 9 § Ayırıcı Tanı 1. 2. 3. ADENOMYOMA GEBELİK OVARYAN NEOPLAZM § Tanı: Fizik muayene ve sonografi § Submukoz myomlar tanı: USG, histeroskopi § Adenomyozis tanısında gold standart non-invaziv yöntem MYOM MEDİKAL TEDAVİ 1. Gn. RH agonist En sık; Rekürrens yüksek, Rebound büyüme En büyük küçülme ilk 3 ay içinde 2. MPA 3. Danazol 4. Antiprogesteron RU 486
LEIOMYOMA (MYOMA UTERİ, FİBROİD) – 10 § TEDAVİ Asemptomatik küçük myomlar TAKİP 6 aylık FM + USG ü Anormal kanama var ise endometrial örnekleme ve cerrahi +/ü Cerrahi: MYOMEKTOMİ / TAH **** En önemli faktör fertilite isteği ü Submuköz myom : H/S gold standart ü MYOMEKTOMİ ENDİKASYONLARI MYOMEKTOMİ KONTRENDİKASYONLARI 1. Persistan anormal kanama 1. Gebelik 2. Ağrı 2. Adneksiyel kitle 3. Bası bulguları 3. Malignansi 4. Feritilite isteği 4. Myom enokulasyonunun şiddetli 5. Asemptomatik > 8 cm myom varlığı fonksiyonel EM kaybına yol açması
INTRAVENÖZ LEIOMYOMA ü ü Nadir Benign kas hücre lifleri pelvik venöz kanallar invade eder ve büyür Spagetti benzeri tümör görünümü Vena cava ve kalpte görülen olgular belirtilmiş LEIOMYOMATA PERİTONEALİS DİSSEMİNATA ü ü ü ü Nadir Pelvik ve abdominal peritonda multipl myom nodulleri Gross olarak kanseri taklit eder Benigndir Genellikle geçirilmiş gebelikle ilişkilidir P tedavisi faydalıdır Renal cell CA ile ilişkilidr Kutenoz leiomyom ve aile öyküsü (+)
ADENOMYOZİS § Endometrial gland ve stromanın myometrium içinde bulunmasıdır § EM bazal tabaka hücrelerinden kaynaklanır § Endometriozis gibi siklik değişiklik göstermez § Genellikle asemptomatik, insidental § İleri yaş § Menoraji, dismenore, kr pelvik ağrı § TANI: Gold standart invaziv yöntem D&C; non-invaziv yöntem MRI § Artmış parite ve geçirilmiş uterin cerrahi en önemli risk faktörleri § Patogenez ? ? ?
ADENOMYOZİS § Fizik muayene : Normalden iri, yumuşak kıvamlı uterus TİPİK BULGU § Genellikle uterus anterior ve posterior duvarını birlikte tutar § Ancak posterior > anterior § Olguların 2/3 ü diffüz adenomyozis § Psödokapsül içerir § USG’de büyük uterus ve myometrium içinde lakünler görülür § Hastalık ilerledikçe diamenore artar § DİSMENORE + MENORAJİ EN SIK SEMPTOM § En sık eşlik eden hastalık myoma uteri
ADENOMYOZİS § Fizik muayene : Normalden iri, yumuşak kıvamlı uterus TİPİK BULGU § Genellikle uterus anterior ve posterior duvarını birlikte tutar § Ancak posterior > anterior § Olguların 2/3 ü diffüz adenomyozis § Psödokapsül içerir § USG’de büyük uterus ve myometrium içinde lakünler görülür § Hastalık ilerledikçe diamenore artar § DİSMENORE + MENORAJİ EN SIK SEMPTOM § En sık eşlik eden hastalık myoma uteri § TEDAVİ: CERRAHİ
OVER
FOLLİKULER KİST § En sık görülen over kisti § Genellikle multipl § Birkaç mm ------- 15 cm § En sık genç yaşta § Genellikle asemptomatik § Torsiyon, kist rüptürü ve intraabdominal ve kist içi kanama § DUK ile ilişkili (ARTMIŞ E) § Halban Sendromu § USG: İnce duvarlı, sonolusent, sıvı dolu kistler
FOLLİKULER KİST TEDAVİ § İlk yaklaşım konservatiftir. § Tanı sonrası 4 – 8 hafta içersinde büyük çoğunluğu kaybolur § Kist 10 haftadan daha uzun süre persiste eder veya büyüme gösterirse USG’de basit görünümlü olsa da neoplazi ekarte edilmelidir. Cerrahi endikedir § Genç hasta + Basit kist ---- 4 – 6 hafta OKS verilebilir § Premenopozal olgularda belirgin malignite şüphesi dışında CA-125 sınırlı değere sahiptir
FOLLİKULER KİST TEDAVİ § İlk yaklaşım konservatiftir. § Tanı sonrası 4 – 8 hafta içersinde büyük çoğunluğu kaybolur § Kist 10 haftadan daha uzun süre persiste eder veya büyüme gösterirse USG’de basit görünümlü olsa da neoplazi ekarte edilmelidir. Cerrahi endikedir § Genç hasta + Basit kist ---- 4 – 6 hafta OKS verilebilir § Premenopozal olgularda belirgin malignite şüphesi dışında CA-125 sınırlı değere sahiptir
§ Ovaryan kitlelerde sonografik malignite kriterleri 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. Internal septasyon Kalın septasyonlar Bilateralite Solid komponent varlığı Internal ekojenite Papiller uzanımlar Asit Doppler’de patolojik akım § Genel olarak premenopoz > 10 cm persiste basit kistler ve komplike kistlerin tümünde cerrahi endikedir GEBELİK + BASİT KİST + CA 125 normal ----KONSERVATİF
§ Ovaryan kitlelerde CERRAHİ ENDİKASYONLAR 1. 2. 3. 4. 5. Postmenopoz 5 -10 cm Postmenopoz < 5 cm, basit ve CA 125 < 35 ise bireysel karar verilmeli Premenopoz persiste basit kist Perimenopoz basit olmayan tüm kistler, CA 125 yüksek (> 35) Premenopoz > 10 cm § Premenopoz, düşük malignite şüphesi L/S gold standart; kistektomi ilk tercih § Folliküler kistlerde drenaj + fenestrasyon sınırlı hasta grubu için tercih edilebilir
KORPUS LUTEUM KİSTİ CL ve hemorajik kist § Corpora lutea > 3 cm ise CL kistinden bahsedilir § Oligoamenore sık ilişkili ( Uzamış P) § 3 – 10 cm § Gebelikte ovaryan kitlelerin %50 sini oluşturur § Asemptomatik Masif kanama § Halban Send : Persiste CL kisti Triad: - Menstrual gecikme ve sonrası lekelenme - Unilateral pelvik ağrı - Tek taraflı hassas adneksiyel kitle AYIRICI TANI : EKTOPİK PREGNANCY TV-USG
CL KİSTİ § CL kisti intraperitoneal kanama en önemli komplikasyon § Hafif ----- Şiddetli olabilir § Ani, şiddetli alt abdominal ağrı rüptüre CL ve hemoperitoneum için uyarıcı § En sık rüptür siklusun 20 – 26 günleri arası § Ayırıcı tanı: Ex-u, torsiyon
TEKA LUTEİN KİSTİ § Hemen her zaman bilateral § Masif büyüme gösterebilir § 1 cm -------- > 10 cm § Uzamış gonadotropin maruziyeti ya da artmış sensitivite § Molar gebeliklerin %50 sinde koryokarsinomların %10 unda eşilk eder § DM İkiz gebelikler Rh-Rh Gebeliklerin özellikle son aylarında § Nadiren normal gebeliklerde görülür § İatrojenik nadir değildir § Nadiren jüvenile hipotiroidli kızlarda görülebilir
TEKA LUTEİN KİSTİ § Overler volumunoz ( 20 – 30 cm) BİLATERAL OVARYAN BÜYÜME BAL PETEĞİ GÖRÜNÜMÜ § En önemli komplikasyon TORSİYON § Drenaj veya puncture kanama nedeniyle KE dir
OVERİN BENİGN NEOPLASMLARI
MATUR KİSTİK TERATOM § Kistik yapılar § 3 germ hücre tabakasından yapılar içerir § Benign teratomlar özellikle 40 yaş üzerinde malign komponentler içerebilir § En sık malign komponent squamoz karsinomdur (< %1) § Overin germ hc tümörlerinin %90 ını oluşturur EN SIK OVARYAN NEOPLAZMDIR PREPUBERTAL DÖNEMİN EN SIK OVARYAN NEOPLAZMASIDIR
MATUR KİSTİK TERATOM § 25 – 50 YAŞ § En sık 40 yaş altı § Postmenopozal benign tümörlerin %20 si § Birkaç mm den 25 cm’e kadar değişir § %80 10 cm altı § %10 – 15 bilateralite § Genellikle uniloküler § Yağ, kıl, kıkırdak ve diş vb dokular içerebilir
MATUR KİSTİK TERATOM § Totipotansiyel stem cell den gelişir § Kromozom 46 XX § Dermoidler fetal hayatta 1. trimesterden sonra başlar § 3 germ hücre tabakasından köken alan matur hücrelerden oluşur § İçerdiği dişler genellikle premolar, molardır § İçerdiği sıvı genellikle yağdır § Solid komponentlerin pekçoğu kist duvarında bir çıkıntı yapar. Buna Prominence veya Rokitansky tuberkülü denir. USG için diagnostiktir
MATUR KİSTİK TERATOM § Genellikle asemptomatik § Torsiyon, rüptür, enfeksiyon, kanama, malign dejenerasyon spesifik komplikasyonlar § Tirotoksikoz, karsinoid sendrom, otoimmün hemolitik anemi § En sık komplikasyon rüptür § Tedavi: Cerrahi § L/S GOLD STANDART
TEŞEKKÜRLER
Скачать презентацию BENİGN JİNEKOLOJİK LEZYONLAR Öğr Gör Uzm Dr R
10.Benign Jinekolojik Lezyonlar.pptx