6 Дәріс КӨМІРЛІ МИКРОФОННЫҢ ЖӘНЕ ЭЛЕКТРМАГНИТТІ ТЕЛЕФОННЫҢ ТЕОРИЯСЫ
Мазмұны: Көмірлі микрофонның және электромагнитті телефонның құрылысы. Амплитудалық жиіліктің сипаттамасы.
Дыбыс жоқта микрофонның статикалық кедергісі пайда болады. Синусоидалы өзгеретін дыбыс қысымы микрофон мембранасына әсер еткенде оның Rм кедергісі келесі қатынас бойынша өзгереді – динамикалық кедергі деп аталатын, мұндағы дыбыстық қозу кезінде микрофон кедергісінің орташа мәні микрофон кедергісінің айнымалы құрамдасының - амплитудасы.
Дыбыстық толқынның әсерінен көмірлі микрофонның кедергісінің өзгеруі
Орташа есеппен алғанда, микрофонның динамикалық кедергісі статикалық кедергіден 20% көп, яғни
Микрофон кедергісінің байланыстығы: 1. Ұнтақтың мөлшері мен сапасына 2. Қоректендіруші тоқтың мәніне 3. Микрофон әрекетінің уақытына 4. Дыбыс тербелістердің интенсивтілігіне
Кедергісі бойынша микрофондар бөлінеді: Төменгі Омды ТО (20 -80 Ом) Жоғары Омды ЖО (100 -260 Ом)
Микрофон кедергісінің мәні анықталатындығы ұнтақ салынатын Көмір ұнтағының ұяшық дәндері мөлшерімен диаметрімен Микрофон ұнтағындағы дәндердің диаметрі-0, 2 мен 0, 35 мм
Кемшіліктері: 1. Уақыт кезіндегі сипаттамалардың тұрақсыздығы 2. Шу 3. Берілу кезіндегі микрофон арқылы пайда болатын сызықсыз және жиілікті өзгерістер 4. Көмір ұнтағы түйіршіктерінің бірігуі
Электромагнитті телефондар электрлі тербелістерді дыбыс тербелістеріне түрлендіретін түрлендіргіштер болып табылады және оның тұрақты магнитті, полюстік қондырғылары, электроорамдары және мембранасы болады
Магнитті жүйенің құрылысы бойынша электромагнитті телефондар бөлінеді: Қарапайым магнит жүйесі дифференциялды магнит жүйесі
Қарапайым және арзан ретінде қарапайым магнитті жүйесі бар телефондар кең қолданыс тапты, ал дифференциялды магнитті тізбегі бар түрлендіргіштер негізінен электромагнитті микрофонда қолданылады
Телефонның жиіліктік сипаттамасының біртексіздігі мына формула бойынша анықталады:
Түрлендіргіштің сезімталдығы Микрофоның сезімталдығы деп микрофонмен дамитын электрқозғаушы күштің, оның мембранасына әсер ететін дыбыс қысымына қатынасын айтады, В/Па
Бақылау сұрақтар: 1. Жұмыс принципі бойынша көмірлі микрофондар қандай типті түрлендіргіштерге жатады? 2. Көмірлі микрофонның динамикалық кедергісі дегеңіміз не? 3. Дыбыстық толқындарының әсерінен көмірлі микрофондардың кедергісі қалай өзгереді? 4. Микрофонның электрлік қозғалыс күші неге байланысты? 5. Микрофонның кедергісі қалай өзгереді? 6. Телефондардың сезімталдығының жиіліктік сипаттамаларын келтіріңіз.
7. Электракустикалық түрлендіргіштердің негізгі типтерін келтіріңіз? 8. Электромагнитті және электродинамикалық түрлендіргіштерге түсініктеме беріңіз? 9. Электродинамикалық түрлендіргіштердің орташа сезімталдығы неге тең? 10. Микрофон ретінде кең қолданылатын түрлендіргішті келтіріңіз. 11. Конденсаторлық түрлендіргіштердің орташа сезімталдығы неге тең?