2 Korupcja — definicja Fundacja Batorego

2. Korupcja - definicja • Fundacja Batorego • Definicja prawna • Korupcji dopuszcza się kto, w związku z pełnieniem funkcji publicznej, uzależnia wykonanie czynności służbowej od otrzymania korzyści majątkowej lub osobistej albo jej obietnicy lub takiej korzyści żąda. Płatna protekcja = kto powołując się na wpływy, … podejmuje się pośrednictwa w załatwieniu sprawy w zamian za korzyści…. • • • przez korupcję rozumie się wykorzystywanie posiadanej władzy publicznej czy pozycji zawodowej do uzyskania korzyści prywatnych (osobistych lub grupowych). Inne zjawiska towarzyszące korupcji to m. in. nepotyzm, kumoterstwo, klientelizm czy działanie w sytuacji konfliktu interesów. „Korupcja może występować wewnątrz sektorów publicznego, prywatnego i pozarządowego oraz pomiędzy tymi sektorami By Grzegorz Myśliwiec

• Za ekspertami Banku Światowego rozróżniamy dwa typy korupcji: korupcję • urzędniczą (administrative corruption) i zawłaszczanie państwa (state capture). • • • Rodzaje korupcji: (wg stopnia jawności) ukryta, zwana też twardą, jawna, rozproszona, związana z funduszami wyborczymi, jawna, miękka, mająca jakieś wytłumaczenie, półjawna, mająca formy instytucjonalne, maskujące cel, (wg przeznaczenia środków) organizacyjna, prywatna, (wg kategorii podmiotów) polityczna, urzędnicza (wg inicjatywy) bierna, czynna, odgórna, staryfikowana, niestaryfikowana, czynna oddolna niewymuszona i wymuszona By Grzegorz Myśliwiec

By Grzegorz Myśliwiec

Korupcja 2008 - Kraje • • • 1 Denmark , New Zealand, Sweden 9, 3 4 Singapore 9, 2 5 Finland, Switzerland 9. 0 7 Iceland, Netherlands 8, 9 9 Australia, Canada 8, 7 14 Germany, Norway 7, 9 16 Ireland, UK 7, 7 18 USA 7, 3 23 FRANCE 6. 9 • • • 26 Slovenia 6, 7 27 Estonia 6, 6 46 Czech Repubic 5. 2 47 Hungary 5, 1 52 Latvia , Slovakia 5, 0 55 Italy 4, 8 58 Lithuania, Poland, Turkey 4, 6 70 Romania 3, 8 72 Bulgaria, China, Macedonia 3, 6 85 India 3, 4 • By Grzegorz Myśliwiec

By Grzegorz Myśliwiec

Indeks korupcji za 2013 rok • Najnowszy tzw. indeks berliński TI szereguje państwa według nasilenia korupcji w sferze publicznej, pokazując, że ponad 2/3 ze 177 krajów zanotowało mniej, niż 50 punktów na skali, w której 0 oznacza najwyższy poziom korupcji a 100 - czystość od niej. • Somalia, Afganistan i Północna Korea dostały po 8 punktów, plasując się w czołówce najbardziej skorumpowanych państw świata. Do niedawna dobrze postrzegane Hiszpania i Słowenia obsunęły się w tym roku w rankingu. Tym niemniej europejski kryzys zadłużenia, który wybuchł w 2009 r. , może uchodzić dzisiaj za czynnik poprawiający notowania, podczas gdy np. Australia znalazła się wśród krajów z największymi stratami w rankingu.

Korupcja czy nie? • • Podejrzewany o korupcję prof. Ryszard K. z Instytutu Pedagogiki UMCS w Lublinie został zawieszony przez rektora uczelni w pełnieniu obowiązków nauczyciela akademickiego. Prokuratura sprawdza też wątek zbiórki pieniędzy przez prof. K. na rzecz Stowarzyszenia SOS Wioski Dziecięce, którego był społecznym prezesem. Za kupienie książek nie związanych z egzaminem obiecywał łagodniejsze traktowanie na egzaminie. Rozprowadził wśród studentów książki-cegiełki na rzecz Stowarzyszenia. Przed kilkoma dniami wpłacił na jego konto ponad 10 tys. zł. Jednak władze Stowarzyszenia nie wiedziały o tej akcji. W poprzednich latach przekazywał nam darowizny od siebie i żony w wysokości około tysiąca złotych rocznie. Nic nie wiedzieliśmy o zbiórce pieniędzy wśród studentów. Zwrócimy pieniądze wszystkim studentom, którzy odeślą nam książki kupione od prof. K. – powiedziała dyrektor Stowarzyszenia SOS Wioski Dziecięce Elżbieta Janczur. By Grzegorz Myśliwiec

Korupcja czy nie? Rezygnacja przez policjanta z wypisania mandatu za złamanie przepisów, gdy kierowcą okazał się nauczyciel dziecka policjanta, który wcześniej pomógł wyjść z uzależnienia… Przyjęcie przez nauczyciela prezentu wartości kilkuset złotych od całej klasy po zakończeniu roku szkolnego Oświadczenie nauczyciela na zebraniu rodziców, iż dzieci nie poradzą sobie bez korepetycji, których może udzielać on albo jego znajomi Przyjęcie przez promotora kwiatów, koniaku czy słodyczy po pomyślnym zakończeniu obrony By Grzegorz Myśliwiec

Korupcja - zwalczanie • Usuwanie przyczyn • Uszczelnianie prawa, usuwanie „furtek” • Upraszczanie prawa – zmniejszenie pola interpretacji • Zmniejszanie „państwa” – a co ze Skandynawią? • Jakość arbitrów i urzędników • • • Działanie post factum • • Status majątkowy decydenta i urzędnika, zakres ujawniania i kontroli Informatorzy, społeczny donos Procedury zaskarżania decyzji Edukacja etyczna na wszystkich szczeblach W fazie procesu korupcji Zasada wielu oczu Doskonalenie procesów kontroli Prowokacja – za i przeciw Publiczny monitoring decyzji By Grzegorz Myśliwiec

Nie ma korupcji, gdy u steru są najmądrzejsi obywatele. Z dr. Staffanem Anderssonem, politologiem, specjalistą od problemów z korupcją w życiu publicznym, rozmawia Monika Libicka. • Jeszcze w pierwszej połowie dziewiętnastego wieku w publicznej administracji korupcja była dość powszechna. Do obecnych standardów dochodziliśmy więc przez ponad jedno stulecie. • Dostęp do dokumentów publicznych jest w Szwecji bardzo łatwy. Na przykład - mogę w każdej chwili pójść do urzędu miasta, poprosić o dowolne dokumenty publiczne (nieobjęte klauzulą tajności) i muszę je dostać. Gdyby ogłoszono przetarg na coś i chciałbym mieć wgląd w przebieg postępowania, nikt nie ma prawa nawet mnie pytać, dlaczego chcę je zobaczyć. Jestem obywatelem i mam prawo wiedzieć! • trzeba tak zbudować, by bardziej opłacała się uczciwość niż korupcja By Grzegorz Myśliwiec