Қарағанды Мемлекеттік Медицинолық Университет № 1 Жедел медициналық көмек көрсету кафедрасы СӨЖ Тақырыбы: Пельвиоперитонит түсінігі және алғашқы көмек. Орындаған: Ельбас Е. Е. 5 -011 топ ЖМФ Тексерген: Баекеева М. С. Қарағанды 2014 жыл
ЖОСПАР v v Пельвиоперитонит түсінігі v Этиологиясы мен себептері v Клиникалық көріністері мен кезеңдері v Диагностикасы v Дифференциальді диагностикасы v Жедел көмек
Пельвиоперитонит түсінігі Гинекологияда пельвиоперитонит (pelvioperitonitis; анат. pelvis жамбас астауы + Перитонит) — кіші жамбас астауының серозды қабатының ( ішпердесінің) инфекционды — қабынулық зақымдануы. Бұл кезде ағзаның жергілікті реакциясымен сипатталады, микроциркуляцияның бұзылуы нәтижесінде тамыр өткізгіштігінің артуы, фибриногеннің, альбуминнің, лейкоциттердің тамыр арнасынан шығып, серозды не іріңді қуыс (выпот) түзуімен сипатталады. Зақымдалған ошақта гистамин, серотонин, органикалық қышқылдардың жинақталуы және гидроксильді, сутекті иондардың концентрациясының жоғарылауы болады. Ішперденің эндотелийі дистрофиялық өзгерістерге ұшырап, жедел қабыну негізінде кіші жамбас мүшелері, ішектер ілмектері, шарбы, ішперде, қуық арасында спайкалар түзілуімен көрінеді. Пельвиоперитонит ағымы экссудаттың Дуглас кеңістігінде жинақталып, дуглас-абсцесс түзіледі, ол абцесстің бос құрсақ қуысына жарылуы жайылмалы перитонит дамуына алып келеді.
Этиологиясы мен себептері Ішек таяқшасы Гонококк Стафилакокк Хламидия Микоплазма Вирустар Анаэробтар Микроскопия влагалищного мазка. Влагалищный эпителиоцит на фоне лакто-бактерий
Біріншілік себептері: инфекционды қабынулық процесстің кіші жамбас астауында дамуы. Ол жоғарыда келтірілген қоздырғыштармен шақырылады. Бұл кезде қоздырғыштар тікелей кіші жамбас астауына түсуден , жатыр қабырғасының операциясы не гинекологиялық манипуляциялар кезінде қабырғаның жыртылуы кезінде пайда болады. Екіншілік себептері : жедел аднексит, серозды не іріңді сальпингит, іріңді тубоовариальді түзілістер (пиовар, пиосальпинкс), гематомалар, генитальді туберкулез, гонорея, метроэндометрит, аппендицит, сигмоидит, ішек өтімсіздігі кезінде дамиды.
Пиосальпинкс. Лапароскопия
Классификациясы К. С. Симонянның ағымы бойынша жіктеуі ; 1. Предфаза (жедел деструктивті процесс). Гиперергиямен сипатталады және жасушаішілік деңгейде көрінеді. 2. Реактивті фаза. Нервті рефлекторлы реакциямен көрінеді, реакция ББЗ-биологиялық белсенді заттардың бөлінуімен, жасуша деңгейінде бұзылыспен сипатталады. 3. Токсикалық фаза. Интоксикациямен, қандағы экзо- и эндотоксиндердің циркуляциясымен түсіндіріледі. Жасушалық метаболизм бұзылысы. 4. Терминальді фаза. Токсиндердің жоғарғы жүйке жүйесі бөлімдеріне әсер етуі және терең зат алмасулық бұзылыстар мен ішектік өтімсіздік пен энтерорагиямен сипатталады.
В. Д. Федоров жіктеуі орналасуы бойынша: I. Жергілікті: а) шектелген (қабынулық инфильтрат, абсцесс); б) шектелмеген (шектелген өспелер жоқ , бірақ процесс ішперденің бір қалтасында орналасқан). II. Жайылмалы: а) диффузды (брюшина поражена на значительном протяжении, но процесс охватывает менее чем два этажа брюшной полости); б) жайылмалы (поражена целиком брюшина более чем двух этажей брюшной полости, т. е. почти вся); в) жалпы (тотальное воспаление всего серозного покрова органов и стенок брюшной полости).
Экссудат сипаты мен микрофлораға байланысты С. М. Луценко жіктемесі : Серозды – фибринозды Серозды – геморрагиялы Серозды – іріңді Фибринозды – іріңді Іріңді Геморрагиялы Іріңді - геморрагиялы
Клиникасы Д. Ф. Скрипниченко жедел перитонит дамуының үш стадиясын ажыратады. Бірінші стадия (ауру басталуынан 1— 2 тәулік) сипаты: 1. Құрсақ қуысында серозды—фибринозды экссудат болуы және аздаған бактериялар табылуы 2. Лейкоциттердің фагоцитарлы активтілігінің жоғарылауы 3. Ішперденің гиперемиясы 4. Айқын жергілікті және жалпы лейкоцитоз 5. Іштегі ауырсыну, зақымдалған мүше маңында 6. Пульстің жиілеуі, толуы қалыпты, жедел перфорация кезінде баяулайды 7. Дене қызуы жоғарылауы 38— 38, 5 °С 8. Құрсақтың алдыңғы қабырғасының қатаюы, Щсткин—Блюмберг симптомы оң 9. Динамикалы ішек өтімсіздігі көріністері 10. Қанда лейкоцитоз (20, 0— 25, 0 • 109/л), нейтрофилез, ЭТЖ—ның жоғарылауы
Екінші стадия ( 2 тәуліктен 3 -4 тәулікке дейін) сипаты: 1. Ішперденің диффузды зақымдалуымен тарайтын перитонит дамуы; 2. Жалпы жағдайдың нашарлауы; 3. Ықылық, құсу 4. Жиі пульс (минутына 100— 120 рет ); 5. Дене қызуы 38— 38, 5°С; 6. Пульс пен температура сәйкессиздігі; 7. Іштің шамалы кебуі, ауырсыну, алдыңғы құрсақ бұлшықеттерінің қатаюы, Щсткин—Блюмберг симптомы оң 8. Нәжіс болмауы, газдар шықпауы 9. Перкуссияда іштің төменгі және бүйір жақтарында экссудат анықталуы 10. Қанда лейкоцитоз, нейтрофилез, ЭТЖ жоғарылауы, ауыр жағдайларда — эозинофилия.
Үшінші стадия ( 5 тәуліктен көп) сипатталады : 1. Науқас жағдайы өте ауыр 2. Естің анық емес болуы, эйфория, адинамия, ауыр жағдайларда — прострациямен көрінеді. 3. Ұдайы ықылық болуы, жиі құсу, сирек каллды нәжіс тәрізді иіс болады. 4. Дене қызуы жоғарылауы (38— 38, 5 °С); 5. Жиі пульс (130— 140 рет минутына) әлсіз толумен, гипотонямен, жүрек үндері тұйықталған, тынысы жиі, беткей. 6. Метеоризм 7. Бүкіл іш аймағында жайылмалы ауырсыну 8. Іш кепкен, алдыңғы құрсақ бұлшықеттерінің қатаюы мен Щсткин— Блюмберг симптомы теріс; 9. Аускультацияда ішектер перистальтикасының болмауы 10. Дуэйя – признак пельвиоперитонита: при влагалищном исследовании в дугласовом пространстве возникает сильная боль без прощупывания какой-либо опухоли; матка подвижная, болезненная. Дугласа – признак внематочной беременности: сильная острая боль при пальпации влагалищных сводов, изменений их формы не наблюдается. 11. Газдар шықпауы.
ДИАГНОСТИКАСЫ: Основана на характерных проявлениях заболевания и данных клиниколабораторных исследований. АНАМНЕЗ Сбор анамнеза в отношении перенесённых воспалительных гинекологических заболеваний и факторов риска помогает в постановке диагноза острого воспалительного процесса матки и придатков. ФИЗИКАЛЬНОЕ ИССЛЕДОВАНИЕ Подтверждают диагноз пельвиоперитонита: симптомы раздражения тазовой брюшины при пальпации и влагалищном исследовании; резкая болезненность в области придатков матки и при движении за шейку матки в сочетании с острой клинической симптоматикой. ЛАБОРАТОРНЫЕ ИССЛЕДОВАНИЯ В крови — умеренная анемия, резкое увеличение СОЭ, умеренный лейкоцитоз со сдвигом влево, гипопротеинемия и диспротеинемия, сдвиг в электролитном балансе (умеренная гипокалиемия). ИНСТРУМЕНТАЛЬНЫЕ ИССЛЕДОВАНИЯ Включают: УЗИ органов малого таза (наличие свободной жидкости в Дугласовом пространстве); пункцию заднего свода влагалища (серознофибринозный или гнойный экссудат); бактериологическое исследование пунктата; рентгенографию органов брюшной полости (наличие уровней жидкости в кишечнике свидетельствует о паралитической непроходимости); диагностическую и лечебную лапароскопию; бактериологическое исследование перитонеальной жидкости. ДИФФЕРЕНЦИАЛЬНАЯ ДИАГНОСТИКА Пельвиоперитонит дифференцируют от гемоперитонеума (внематочная беременность, апоплексия яичника), разлитого перитонита (хирургического происхождения), аппендикулярного инфильтрата, гнойного тубоовариального образования, параметрита. ПОКАЗАНИЯ К КОНСУЛЬТАЦИИ ДРУГИХ СПЕЦИАЛИСТОВ Чаще всего требуется консультация хирурга для дифференциальной диагностики с хирургической патологией. ПРИМЕР ФОРМУЛИРОВКИ ДИАГНОЗА Обострение хронического двустороннего сальпингоофорита. Пельвиоперитонит.
ДИАГНОСТИКАСЫ: • Затрудненность и болезненность влагалищного и ректального исследования, инфильтрат в позадиматочном углублении, выпячивание заднего свода влагалища – ценные диагностические признаки • УЗИ малого таза • Пункция жидкости через задний свод влагалища • Микроскопическое исследование полученного аспирата
Анализ анамнеза заболевания и жалоб (когда (как давно) и после чего возникли боли в животе, насколько они интенсивные, поднималась ли температура тела, была ли рвота, чем женщина связывает возникновение этих симптомов). Анализ гинекологического анамнеза (перенесенные гинекологические заболевания, операции, заболевания, передающиеся половым путем, количество беременностей, абортов и т. д. ). Гинекологический осмотр с обязательным бимануальным (двуручным) влагалищным исследованием. Гинеколог двумя руками на ощупь (пальпаторно) определяет, правильно ли развиты половые органы, каковы размеры матки, яичников, шейки матки, их соотношение, состояние связочного аппарата матки и области придатков, их подвижность, болезненность и пр. Пальпация (прощупывание) живота, определение зоны болезненности, напряжения мышц передней брюшной стенки, определение специфических признаков воспаления брюшины — тонкой оболочки, покрывающей внутренние органы. Общий анализ крови для выявления признаков воспаления (ускорение скорости оседания эритроцитов (красных кровяных телец), повышение количества лейкоцитов (белых кровяных телец) и др. ). Ультразвуковое исследование (УЗИ) органов малого таза (нижней части живота) позволяет определить причину пельвиоперитонита и обнаружить скопления воспалительной жидкости (экссудата) или гноя среди органов малого таза. Пункция брюшной полости через задний свод влагалища: длинную иглу вводят через влагалище и прокалывают ей его верхний свод, попадая в брюшную полость. При наличии в брюшной полости гноя или воспалительной жидкости (экссудата) в шприц через иглу набирают некоторое ее количество для анализа. Бактериологическое исследование пунктата (содержимого брюшной полости, полученного во время пункции) — посев полученной жидкости на специальные питательные среды с последующим определением возбудителя инфекционновоспалительного процесса и его чувствительности к антибиотикам. Лапароскопия: с помощью эндоскопа (длинной трубки с камерой на конце), введенного в полость живота через точечные разрезы на передней брюшной стенке, удается определить состояние органов брюшной полости, обнаружить очаги инфекции, взять для бактериологического анализа пробы перитониальной жидкости (жидкости, содержащейся в брюшной полости). Как правило, диагностическая лапароскопия при обнаружении гнойных процессов в брюшной полости переходит в лечебную. Возможна также консультация хирурга.
Пельвиоперитонит. Лапароскопия
Перитонит. Лапароскопия
Диагноз пельвиоперитонита ставится на основании: анамнеза жизни: гинеколог собирает его во время общения с клиенткой; лабораторных исследований: проводится анализ периферической крови с целью выявить значительно выраженный лейкоцитоз, повышение СОЭ, токсическую анемию, положительную реакцию на СРБ; физикального исследования: чтобы подтвердить положительные симптомы раздражения брюшины, болезненность при пальпации живота, пальпация инфильтрата; гинекологического исследования; инструментальных исследований: УЗИ малого таза (определить наличие свободной жидкости в области Дугласового пространства), пункции заднего свода влагалища, бактериологического исследования пунктата, лапароскопии, рентгенографии органов брюшной полости; консультаций других специалистов.
Дифференциальді диагностика
Скачать презентацию Қарағанды Мемлекеттік Медицинолық Университет 1 Жедел медициналық
EL_BAS_E.pptx