Қарағанды Мемлекеттік Медицина Университеті Фармакология кафедрасы Тақырыбы Қан

Қарағанды Мемлекеттік Медицина Университеті Фармакология кафедрасы Тақырыбы: Қан түзуші жүйеге әсер ететін дәрілік заттар. Қан ұю синдромы. Орындаған: Бекжанова Э. Қ. 307 ЖМФ Қабылдаған: Есмагамбетова М. Т Қарағанды-2010 ж

Жоспары: Кіріспе Негізгі бөлім v Эритропоезге әсер ететін заттар v Лейкопоезге әсер ететін заттар Қан ұю синдромы v Жіктелуі v Механизмі v Емі Қорытынды

Кіріспе Қан - плазмадан және түйіршіктерден тұрады. Адам ағзасында 4 -5 л қан болады, қанның организмде алатын орны ерекше және көптеген қызметтерді атқарады. Қан жасайтын мүшелер екіге бөлінеді: Орталық(тимус, қызыл жілік майы); Шеткері(көкбауыр, т. б. )

Қан жасауды реттейтін препараттар Эритропо эзге әсер ететін заттар Лейкопоэзге әсер ететін заттар

Эритропоезге әсер ететін заттар Эритропоезді ынталандыратын заттар 1. Гипохромды анемияда қолданылатын А. Темір тапшылық анемияда а)Темір препараттары Шала тотыққан темір сульфаты Шала тотыққан темір лактаты Феррум Лек Ферковен

б)Кобальт препараттары Коамид Б. Кейбір созылмалы ауруларда дамитын анемияда қолданылатын заттар Эпоэтин альфа 2. Гиперхромды анемияда қолданылатын заттар Цианокобаламин, Фолий қышқылы Эритропоэзді тежейтін заттар: Фосфор 32 -мен таңбаланған натрий фосфаты ерітіндісі

Лейкопоэзге әсер ететін заттар Лейкопоэзді ынталандыратын заттар: ü Натрий нуклеинаты ü Молграмостим ü Пентоксил ü Филграстим Лейкопоэзді тежейтін заттар: ü Новэмбихин ü Миелосан ü Меркаптопурин ü Допан

Эритропоэзге әсер ететін заттар Гипохромды анемияда қолданылатын, эритропоэзді ынталандырушылар ішінде темір препараттары негізгі роль атқарады. Гипохромды анемияның дамының негізі темір тапшылығына байланыысты сүйек кемігінің эритробластарымен гемоглобиннің жеткіліксіз өндірілуі болып табылады. Темір ағзада 2 -5 г мөлшерінде кездеседі. Оның

Темірдің сорылу қарқыны едәуір дәрежеде оның тасымалдануына және қорға жиналуына қатысты белоктардың онымен қанығуына байланысты. Темір асқазан-ішек жолымен, бүйрек және тері бездері арқылы шығарылады. Темір препараттарынтемір тапшылықты гипохромды анемияда қолданылады.

Темір препараттары іштің қатуына әкелуі Ішке шала тотыққан темір сульфатын және шала тотыққан темір лактатын тағайындайды. Бұл препараттарды темірдің ауыз қуысымен жанасуын болдырмау үшін мынадай қалып түрінде қабылдайды (капсула, қабықпен қапталған драже)Мұндай қажеттілік темір күкіртсутекпен әсерлескенде тістерді қара түске бояйтын

Егер темір препараттарын асқазан ішек жолынан сорылуы бұзылған болса, парентералды енгізілетін препараттарды қолданады. Мысалы: Ферковен. Құрамында темір сахараты, кобальт глюконаты, көмірсулар ерітіндісі бар. Феррум Лек- бұлшық етке енгізуге арналған темірдің мальтозамен кешені және көк тамырға енгізуге арналған темір сахараты. Ферковенді артық мөлшерде

Гипохромды анемияда кобальттың кейбір препараттары қолданылады Коамид- химиялық құрамы бойынша кобальттың никотин қышқылының амидімен кешенді қосылысы. Кобальт эритропоэзді ынталандырады және темірдің гемоглобин түзілуі үшін сіңірілуін қамтамасыз етеді. Коамидті тері астына енгізеді.

Созылмалы ауруларда дамитын анемияда қолданатын заттар Эпоэтин альфа және эпоэтин бета -бүйректің созылмалы жетіспеушілігінде, ревматоидты артритте, қатерлі ісікке, шала туған нәрестелердің анемиясында, ЖИТС на байланысты анемияда қолданылады.

Гиперхромды анемияда қолданылатын заттар: Фолий қышқылы Цианокобаламин ( В 12)

Цианобаламин(В 12 витамин) Бұл преапаратты қатерлі анемияда тағайындайды. Цианобаламиннің тапшылығында эритропоэз мегалабластықтип бойыншн өтеді: эритробласт-гиперхромды мегалобластмегалоцит. Цианобаламин пернициозды анемияда қан көрінісінқалыпқа келтіреді, неврологиялық бұзылыстарды және тілдің шырышты қабатының зақымдануын жояды. Асқазан сөлінің ахлоргидриясы сақталады.

Фолий қышқылы(Вс витамин) Фолий қышқылы(Вс витамин)макроцитарлы анемияда тағайындайды. . Фолий қышқылы(Вс витамин)- алиментарлық және медикаментоздық макроцитарлы анемияда, спруда, жүктілік кездегі анемияда қолданылады.

Эритропоэзді тежейтін заттар: Эритропоэзді тежейтін заттарды полицитемияда(эритремияда)қолданады. Сонд ай препараттардың бірі фосфор-32 -мен таңбаланған ерітінді: Натрий фосфаты- оны қолдану эритроциттер мен тромбоциттер санының азаюына әкеледі. Препаратты ішке немесе көк тамырға енгізеді.

Лейкопоэзді ынталандыратын заттарлейкопенияда және агронулоцитозда тағайындайды Натрий нуклеинатыашытқыдан алынатын нуклеин қышқылыгың натрий тұзы. Сүйек кемігімен лейкоциттер түзілуін ынталандыру үшін қолданылады.

Пентоксил- синтетикалық препаратқа жатады. Химиялық құрылысы бойынша пиримидин туындысы. Ол: o Лейкопоэзді ынталандырады o Жараның жазылуын тездетеді o Қабынуға қарсы әсер көрсетеді o Ішке қабылдайды o Диспепсиялық бұзылыстар тудырады

Молграмостим(лейкомакс)- Ол гликопротеин болып табылады. Тлимфоциттерде, эндотелиалды жасушаларда, фибробластарда, макрофагтарда түзіледі. Қолданады: Лейкопоэз тежелгенде Миелодиспластикалық синдромда Апластикалық синдромда Сүйек кемігін алмастырып салғанда ЖИТС-ын кешенді емдеуде Әртүрлі инфекциямен шақырылған лейкопенияда

Жанама әсері: ØЛоқсу ØҚұсу ØАнорексия ØДиарея ØГипертермия ØТеріде бөртпелер ØАллергиялық реакциялар ØБұлшықет-қаңқаның ауруы

Филграстим(нейпоген)- Гликопротеид болып табылады. Моноциттерде, фиброблас тарда, және эндотелий жасушаларымен түзіледі. Гранулоциттердің пролиферациясын, дифференцировкас ын, жетілген гранулоциттердің белсенділігін ынталандырады. Препарат –тері астына және көк тамырға енгізеді.

Жанама әсері: Сүйек ауруы Бауыр қызметінің бұзылуы Аллергиялық реакциялар Дизурия

Қан ұю -синдром ДВС-синдром(диссимирленген тамыр ішілік ұю) немесе тромбгеморрагиялық синдром- бұл ұлпалардың тромбопластикалық заттардың босап шығуынан қан ұйығыштықтың бұзылуынан болады.

Қан ұю механизмі VII Xa протромбин Тромбин Фибриноген Фибрин

Классификациясы Жедел жеделдеу созылмалы

ДВС-СИНДРОМЫН ЕМДЕУДЕ ТӨРТ СТАДИЯСЫН АЖЫРАТАДЫ I стадия – гиперкоагуляция, активті томбопдастиннің түзілуімен байланысты. II стадия - коагулопатия микротромбтар әсерінен прокоагулянттардың жеткіліксіздігі. Бұл кезде фибринолиз белсендіріледі. III cтадия –қанда прокоагулянтардың күрт төмендеуі, салдары афибриногенемия дамиды. Бұл стадия ауыр геморрагиямен сипатталады. Егер науқас тірі қалатын болса, тромбогемморагиялық синдром келесі стадияға өтеді. . IV стадия –қалпына келу стадиясы. Қанның ұю жүйесі біртіндеп қалпына келеді. Бұл стадияда асқынулар болуы мүмкін: жедел бауыр жеткіліксіздігі, жедел бүйрек жеткіліксіздігі, тыныс алу жеткіліксіздігі, мидың қан

Қорытынды Қорыта айтқанда қазіргі танда қан жүйесімен ауыратын адамдар саны көбеюде. Егерде қанның пішіндік элементтері бұзылатын болса көптеген ауруларға әкеліп соғады. Сондықтанда мықты дәрі - дәрмектермен емдеп халқымызға үлкен көмек берейік және сапалы дәрәлерді шығарып, емдеу жолдарын таба берейік.

Пайдаланылған әдебиеттер: Д. А Харкеевич-”Фармакология” Алаудин “фармакология» Интернет желісі-google. ru Интернет желісі-rambler. Ru

Назарларыңызға көп рахмет!